ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ޑައިޓާއި ކަސްރަތުގެ ބަދަލުގައި ބޭނުންކުރެވޭނެ އެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟ ސައިންޓިފިކް ޕާސްޕެކްޓިވް އެއް

ތަޢާރަފު

އާ އެންޓި-އޮބެސިޓީ ބޭސްތައް އުފެދުމުން ކުރިއަށްދާ ބަހުސެއް އުފެދިއްޖެ އެވެ: ފާމަކޯލޮޖިކަލް ސޮލިއުޝަންތަކުން ހަގީގަތުގައި ވެސް ޑައިޓާއި ކަސްރަތު ފަދަ ސަގާފީ ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް ބަދަލު ގެނެވޭނެ ހެއްޔެވެ؟ މިހާރު ތަހުގީގު ކުރަމުންދާ އަންނަ ޖީލުގެ ބަރުދަން މެނޭޖްކުރުމުގެ ބޭހެއް ކަމަށްވާ ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ވަނީ އޭގެ ކުރީކޮޅު ލިބުނު ތަސައްވަރު ބޮޑު ނަތީޖާތަކަށް ހާއްސަ ޝައުގުވެރިކަމެއް އުފެދިފަ އެވެ. އެކަމަކު މައިގަނޑު ސުވާލަކީ ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ޑައިޓާއި ކަސްރަތުގެ ބަދަލުގައި ބޭނުންކުރެވޭނެ އެއްޗެއްތޯ ނުވަތަ މުޅިން ތަފާތު ދައުރެއް އަދާކުރާ އެއްޗެއްތޯ؟ މި ލިޔުމުގައި ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ ފަހަތުގައިވާ ސައިންސާއި، އޭގެ ޕޮޓެންޝަލްއާއި، އޭގެ ލިމިޓެޝަންތައް ސައިންޓިފިކް ނަޒަރަކުން ދިރާސާކޮށްފައިވެއެވެ.

ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަށް ވިސްނުން: ބަރުދަން ލުއިކުރުމަށް އާ ގޮތެއް

ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ޖީއެލްޕީ-1، ޖީއައިޕީ، އަދި ގްލޫކަގަން ރިސެޕްޓަރސް އަށް އަމާޒުކޮށްގެން ޓްރިޕްލް އެގޮނިސްޓް ބޭހެކެވެ. ހަމައެކަނި ޖީއެލްޕީ-1 އަށް ފޯކަސްކުރާ ކުރީގެ ބޭސްތަކާ ހިލާފަށް (ސެމަގްލޫޓައިޑް ފަދަ) ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ މަލްޓި-ޕަތްވޭ އެޕްރޯޗް އިން ކެއުމަށް ޝައުގުވެރިކަން ރެގިއުލޭޓް ކުރުމާއި، ގްލޫކޯޒް މެޓަބޮލިޒަމް އަދި ހަކަތަ ހޭދަކުރުމަށް އެއްފަހަރާ ނުފޫޒު ފޯރުވައެވެ. ކުރީގެ ޓްރައިލްތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި މިއީ ހަށިގަނޑުގެ ބަރުދަން ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށްކޮށްދޭ ކަމަކަށް ވާއިރު، ބައެއް ފަހަރު ކުރިން ހަމައެކަނި ޖީއެލްޕީ-1 ބޭސްތަކުން ފެނުނު މިންވަރަށް ވުރެ ވެސް ދަށްވެއެވެ. ނަމަވެސް ފާމަކޯލޮޖީއަށް ބަޔޮލޮޖީ މެނިޕުލޭޓް ކުރެވޭނީ ވަކި ވަކި ޙައްދުތަކެއްގެ ތެރޭގައިކަން ދެނެގަތުން މުހިންމެވެ- މިއީ އޭގެ ޒާތުގައި މަސް ބިނާކުރުމާއި، ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ އެންޑަރަންސް ރަނގަޅުކުރުމާއި، ޑައިޓާއި ކަސްރަތު ކުރާ ގޮތަށް ދިގުމުއްދަތަކަށް ދުޅަހެޔޮ އާދަތައް އާލާކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ.

ރެޓަޓްރޫޓިޑް އާއި ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ބަޔޮލޮޖިކަލް އިފެކްޓްސް

ޑައިޓާއި ކަސްރަތު އޮޕަރޭޓް ކުރަނީ އެތައް ލެވެލްތަކެއްގައި: ކެލޮރީ ކެއުން މަދުކުރުމާއި، މެޓަބޮލިކް އެފިޝަންސީ ރަނގަޅުކުރުމާއި، ޖިސްމާނީ މަސައްކަތް އިތުރުކުރުމެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން މިއިން ބައެއް އަސަރުތައް ނަކަލު ކުރަނީ ކާހިތްވުން ދަށްކޮށްދީ، ގޭސްޓްރިކް ހުސްވުން ލަސްކޮށްދީ، އިންސިއުލިންގެ ނާޒުކުކަން ރަނގަޅުކޮށްގެންނެވެ. ނަމަވެސް ކަސްރަތާ ހިލާފަށް ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ސީދާ މަސްތަކުގެ ބާރު، ކަށީގެ ބާރު، ނުވަތަ އެރޮބިކް ކެޕޭސިޓީ ރަނގަޅު ނުކުރެއެވެ. ބަޔޮލޮޖިކަލް ނަތީޖާތަކުގެ ދާއިރާއާއި ފުންމިން ތަފާތުވެއެވެ.

ފެކްޓަރ	ރެޓަޓްރޫޓިޑް	ޑައިޓް	އެކްސަސައިޒް
އެޕެޓައިޓް ކޮންޓްރޯލް ކުރުން	ވަރުގަދަ އަސަރެއް	މެދުމިން	ނުސީދާ ގޮތެއްގައި
މަސްތައް ބޮޑުވުން	އެއްޗެއްނޫން	ލިމިޓެޑް	ވަރުގަދަ އަސަރެއް
މެޓަބޮލިކް އިމްޕްރޫވްމަންޓް	ޚާއްސަ	މެދުމިން	ވަރުގަދަ އަސަރެއް
ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ ބެނެފިޓްސް	ނުސީދާ ގޮތެއްގައި	މެދުމިން	ވަރުގަދަ އަސަރެއް

މި އަޅާކިޔުމުން ފާހަގަކުރެވެނީ ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ބަރުދަން ކުޑަކުރުމަށް މުހިންމު ގޮތެއްގައި ކާހިތްވުމާއި މެޓަބޮލިކް ރެގިއުލޭޝަންގެ ތެރެއިން ޙައްލު ހޯދައިދޭ ނަމަވެސް ލައިފްސްޓައިލް އިންޓަރވެންޝަންތަކުގެ ހޯލިސްޓިކް ފައިދާތައް ފުރިހަމައަށް ނަކަލު ނުކުރެވޭނެ ކަމެވެ.

ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ޑައިޓްގެ ބަދަލުގައި ބޭނުންކުރެވޭނެ އެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟ ދަ އެވިޑެންސް

ސައިންޓިފިކް ނަޒަރަކުން ބަލާއިރު ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ކެއުމަށް ޝައުގުވެރިވުމުގެ ސިގްނަލްތަކަށް ބަދަލު ގެނެސްގެން ކެލޮރީ ބޭނުންކުރުން ވަރަށް ބޮޑަށް މަދުކޮށްދެ އެވެ. ކްލިނިކަލް ދިރާސާތަކުގައި ބައިވެރިން ގިނަ ފަހަރަށް ހޭލުންތެރިކަމާއެކު ޑައިޓް ނުކޮށް ކެލޮރީ މަދުވެއެވެ. މިކަމުން ދޭހަވަނީ ރެޓަޓްރޫޓިޑް 'ފާމަކޯލޮޖިކަލް ޑައިޓް' އެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރެވިދާނެ ކަމަށެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ޕޯޝަން ކޮންޓްރޯލް ކުރުމާއި، ދުޅަހެޔޮ ކާނާ ހޮވުމާއި، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ކެއުމުގެ އާދަތައް ދަސްކޮށްދީފައެއް ނުވެއެވެ. މިގޮތުން ޑައިޓޭރިއަން ރެސްޓްރިކްޝަންގެ ކަންތައްތައް ނަކަލު ކުރެވޭއިރު، ފުރިހަމަ ސިއްހީ ޕްރެކްޓިސްއެއްގެ ގޮތުގައި ޑައިޓްގެ ބަދަލުގައި ފުރިހަމައަށް ބަދަލެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ.

ކަސްރަތުގެ ބަދަލުގައި ރެޓަޓްރޫޓިޑް ބޭނުން ކުރެވިދާނެ ހެއްޔެވެ؟ ދަ އެވިޑެންސް

ކަސްރަތު ކުރުމުން ކެލޮރީ އަންދާލުމަށް ވުރެ މާ ބޮޑު ފައިދާތަކެއް ލިބެ އެވެ: ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ ސިއްހަތު ރަނގަޅުވުމާއި، ބާރު އިތުރުވުމާއި، ކަށީގެ ޑެންސިޓީ އިތުރުވުމާއި، ސްޓްރެސް ރެގިއުލޭޝަން ކުރުމާއި، ކޮގްނިޓިވް ރެސިލިއެންސް އެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ސީދާ މި ފައިދާތައް ނުލިބެ އެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް މެދުވެރިކޮށް ހާސިލްކުރެވޭ ބައެއް ބަރުދަން ކުޑަކުރުމަކީ ރެސިސްޓެންސް ޓްރެއިނިންގ އާއި ޖޯޑު ނުކޮށްފިނަމަ ހަގީގަތުގައި ލީން މަސްތައް ގެއްލުމުގެ ނުރައްކާ ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމެކެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ބަރުދަން ލުއިކުރުމަށް ފަސޭހަކޮށްދީގެން ކަސްރަތު ފުރިހަމަ ކުރެވޭއިރު، ކަސްރަތުން ލިބޭ ޚާއްޞަ ފިޒިއޮލޮޖިކަލް އަދި ސައިކޮލޮޖިކަލް ފައިދާތަކުގެ ބަދަލުގައި ކަސްރަތު ނުކުރެވޭނެއެވެ.

ފައިދާ	ރެޓަޓްރޫޓިޑް އެވެ	ކަސްރަތު
ބަރުދަން ލުއިކުރުން	ވަރުގަދަ	މެދުމިނުން ވަރުގަދަ ގޮތަކަށެވެ
ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ ހެލްތު	ނުސީދާ ގޮތެއްގައި	ވަރުގަދަ
މަސްތައް ރައްކާތެރިކުރުން	ވަރުދެރަ	ވަރުގަދަ
ނަފްސާނީ ސިއްހަތު	ނުސީދާ ގޮތެއްގައި	ވަރުގަދަ

ހޮލިސްޓިކް ވެއިޓް މެނޭޖްމަންޓް ސްޓްރެޓެޖީއެއްގައި ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ ދައުރު

ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ބަދަލެއްގެ ގޮތުގައި ބެލުމުގެ ބަދަލުގައި ސައިންސް އިން ތާއީދު ކުރަނީ ކޮމްޕްލިމެންޓަރީ ޓޫލްއެއްގެ ގޮތުގައި އޭގެ ދައުރެވެ. ކާހިތްވުން މަދުކޮށް، މެޓަބޮލިކް އެފިޝަންސީ ރަނގަޅުކޮށްގެން ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން ޑައިޓަށް ތަބާވުމާއި ކަސްރަތު ކުރުމަށް ފަސޭހަ ކޮށްދެ އެވެ. ފަލަވުން ނުވަތަ މެޓަބޮލިކް ސިންޑްރޯމް އާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައިވާ ފަރުދުންނަށް މި ބޭހަކީ 'ކެޓަލައިސްޓެއް' ގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކޮށް، ޕްލެޓޫސް ފަޅާލައި ދުޅަހެޔޮ ސުލޫކުތައް ދެމެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ބޭހެކެވެ. އާޚިރުގައި އެންމެ ފައިދާހުރި ސްޓްރެޓެޖީއަކީ ފާމަކޯލޮޖީއާއި ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅި ގުޅުވައި، ބަޔޮލޮޖިކަލް އަދި ސުލޫކީ ބަދަލުވުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ސްޓްރެޓެޖީއެކެވެ.

ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ ޕޮޓެންޝަލް ރިސްކްސް އެންޑް ލިމިޓެޝަންސް

ކޮންމެ ބޭހެއް ފަދައިން ރެޓަޓްރޫޓިޑްގައި ވެސް ނުރައްކާތަކެއް ހުރެ އެވެ. އާންމު ނޭދެވޭ އަސަރުތަކުގެ ތެރޭގައި ގޭސްޓްރޯއިންޓެސްޓިނަލް ޑިސްކޮމްފޯޓް، މޭނުބައިކުރުން، އަދި ޕެންކްރިއާސް ނުވަތަ ގޭލްބްލެޑަރުގެ ސިއްހަތަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ކޮށްފާނެ އަސަރުތައް ހިމެނޭއިރު، މިކަންކަން އިތުރަށް ދިރާސާ ކުރަން ޖެހެ އެވެ. މީގެ އިތުރުން ފާމަކޯލޮޖީއަށް ބަރޯސާވުމުން ޑިޕެންޑެންސީ ވިސްނުމެއް އުފެދިދާނެ- ކަސްރަތާއި ކާނާއަށް އިހުމާލުވެ، ހަމައެކަނި ބޭސް ފުދޭ ކަމަށް ބަލިމީހުން ގަބޫލުކުރާ ގޮތަށެވެ. މި މާބޮޑަށް ބަރޯސާވުމުގެ ސަބަބުން މަސްތައް ގެއްލުމާއި، ނިއުޓްރިއެންޓް މަދުވުމާއި، ދިގުމުއްދަތަކަށް ދެމެހެއްޓެނިވިކަން ކުޑަވުމުގެ ނުރައްކާ ކުރިމަތިވެއެވެ. އެހެންކަމުން ސައިންޓިފިކް އަދި ކްލިނިކަލް ޕާސްޕެކްޓިވްސް އިން ބާރުއަޅަނީ ސީދާ ބަދަލުކުރުމަށްވުރެ ފަރުވާތެރިކަމާއެކު އިންޓަގްރޭޝަން ކުރުމަށެވެ.

ދިގުމުއްދަތުގެ ނަތީޖާތައް އަޅާކިޔުން: ލައިފްސްޓައިލް އެކަނި އާއި ރެޓަޓްރޫޓިޑް އެސިސްޓެޑް އެޕްރޯޗްސް

ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ހަމައެކަނި ކާނާ ކެއުމާއި ކަސްރަތު ކުރުމުން ގިނަ ފަހަރަށް ތަބާވުމަށް ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވާއިރު، ގިނަ ފަރުދުންގެ ބަރުދަން ލުއިވެފައިވާ އަހަރުތަކެއްގެ ތެރޭގައި އަލުން ލިބެ އެވެ. ރެޓަޓްރޫޓިޑް ދިގު މުއްދަތަކަށް ދަށްވާ ކަމަށް ފެންނަ ނަމަވެސް، ރިޓަޓްރޫޓިޑް ބޭނުންކުރުން ހުއްޓާލުމަށްފަހު ބަރުދަން އަލުން އިތުރުވުމާ މެދު ކަންބޮޑުވުންތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. ހައިބްރިޑް އެޕްރޯޗެއް ކަމަށްވާ ޑައިޓޭރިއަން އަދި ކަސްރަތުގެ ސުލޫކުތައް ވަރުގަދަ ކުރަމުންދާއިރު ރެޓަޓްރޫޓިޑް ބޭނުންކުރުމުން އެންމެ ދެމެހެއްޓެނިވި ނަތީޖާތަކެއް ލިބިދާނެ އެވެ.

ކުރިމަތިލުން	ކުރު މުއްދަތަކަށް ބަރުދަން ލުއިކުރުން	ދިގުމުއްދަތުގެ ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ކަންކަން ކުރެވޭނެ ގޮތް	ޖުމްލަ ސިއްހީ ފައިދާތައް
ޑައިޓް އެންޑް އެކްސަސައިޒް އެކަނި	މެދުމިން	ބަދަލުވާ، ގިނަ ފަހަރަށް ގޮންޖެހުން ބޮޑު	ހޮލިސްޓިކް
ރެޓަޓްރޫޓިޑް އެލޯން އެވެ	ވަރުގަދަ	ޔަގީންކަމެއް ނެތް، ރިބައުންޑް ވުމުގެ ނުރައްކާ	ލިމިޓެޑް ސްކޯޕެވެ
ކޮމްބައިންޑް އެޕްރޯޗް	ވަރުގަދަ	މިއަށްވުރެ ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި	ކޮމްޕްރިހެންސިވް

ނިންމުން

ސައިންޓިފިކް ހެކިތައް ސާފު: ރެޓަޓްރޫޓިޑަކީ ބަރުދަން ލުއިކުރުމަށް ވަރުގަދަ ވަސީލަތެއް ނަމަވެސް ކާނާއާއި ކަސްރަތުގެ ބަދަލުގައި ފުރިހަމައަށް ބޭނުން ނުކުރެވޭނެ އެއްޗެކެވެ. ކެއުމަށް ޝައުގުވެރިވުމާއި މެޓަބޮލިޒަމް އަށް ފައިދާހުރި ގޮތެއްގައި ނުފޫޒު ފޯރުވާ ނަމަވެސް، ބާރު ބިނާކޮށް، ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ ސިއްހަތު އިތުރުކޮށް، ދިގު މުއްދަތަކަށް ދުޅަހެޔޮ ސުލޫކުތައް އާލާކޮށްދީފައެއް ނުވެއެވެ. އެންމެ އުއްމީދީ ނަޒަރިއްޔާތުން ދެކެނީ ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ބަދަލެއް ނޫން، އެޑްޖަންޓެއްގެ ގޮތުގައި- ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް ބަދަލު ގެނައުން އިތުރަށް ހާސިލްކުރެވޭނެ އަދި ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ކުރެވޭނެ ކެޓަލައިސްޓެއްގެ ގޮތުގައެވެ.

އެފްއޭކިއު

1. ޑައިޓް ނުކޮށް ބަރުދަން ލުއިކުރުމަށް ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން އެހީތެރިވެދެވިދާނެ ހެއްޔެވެ؟
އާދެ، ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ ސަބަބުން ކާހިތްވުމާއި ކެލޮރީ ކެއުން މަދުވެ، ގިނަ ފަހަރަށް ރަސްމީ ޑައިޓެއް ނެތި ވެސް ބަރުދަން ލުއިވެގެންދެއެވެ. ނަމަވެސް ބެލެންސްޑް ޑައިޓެއްގެ ސަބަބުން ރަނގަޅު ނިއުޓްރިޝަން އާއި ދިގުމުއްދަތުގެ ސިއްހަތެއް ލިބިގެންދެއެވެ.

2. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ކަސްރަތުގެ ބަދަލެއް ހެއްޔެވެ؟
ނޫން، ރެޓަޓްރޫޓިޑް އިން މަސްތައް ބިނާކޮށް، ކާޑިއޯ ވެސްކިއުލަރ ފިޓްނަސް ރަނގަޅުކޮށް، ކަށީގެ ސިއްހަތަށް އެހީތެރިވެދީފައެއް ނުވެއެވެ. ހޯލިސްޓިކް ވެލްނެސް އަށް ކަސްރަތު ކުރުމަކީ އަދިވެސް ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ.

3. ރެޓަޓްރޫޓިޑް އާއި ދުވަސްވީ ޖީއެލްޕީ-1 ބޭސްތަކާ ތަފާތުވަނީ ކޮން ކަމަކުން ހެއްޔެވެ؟
ރެޓަޓްރޫޓިޑް އަކީ ޓްރިޕްލް އެގޮނިސްޓެއް ކަމަށާއި، ޖީއެލްޕީ-1، ޖީއައިޕީ، އަދި ގްލޫކަގަން ރިސެޕްޓަރސް އަށް އަމަލުކޮށް، މެޓަބޮލިކް އަށް ފުޅާ އަސަރުތަކެއް ކޮށް، ބަރުދަން ކުޑަކުރުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑު އެއްޗެކެވެ.

4. ރެޓަޓްރޫޓިޑް ހުއްޓާލުމަށްފަހު އަހަރެންގެ ބަރުދަން އަލުން އިތުރުވާނެ ހެއްޔެވެ؟
ބައެއް ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ބޭސް ބޭނުންކުރުން ހުއްޓާލުމުން ބަރުދަން އަލުން އިތުރުވެދާނެ އެވެ. ދިގުދެމިގެންދާ ޑައިޓާއި ކަސްރަތަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާ ޖޯޑުކޮށްލުމުން މި ނުރައްކާ ކުޑަވެގެންދެއެވެ.

5. ރެޓަޓްރޫޓިޑްގެ ސަބަބުން އެންމެ ބޮޑު ފައިދާއެއް ލިބިދާނެ ކޮންބަޔަކަށް ހެއްޔެވެ؟
ފަލަވުން، މެޓަބޮލިކް ސިންޑްރޯމް ނުވަތަ ޓައިޕް 2 ހަކުރުބަލި ހުންނަ ފަރާތްތަކަށް ސަގާފީ ބަރުދަން ލުއިކުރުމުގެ އުސޫލުތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭ ފަރާތްތަކަށް އެންމެ ފައިދާ ލިބިދާނެ ކަމަށާއި ހާއްސަކޮށް ލައިފްސްޓައިލް އިންޓަރވެންޝަންތަކާ ގުޅިގެން ކަމަށް ވެސް ޑރ.