Bya Cocer Peptides 
omwezi gumu emabega
EBINTU BYONNNA N’AMAWULIRE GW’EBINTU EBIweereddwa KU MUTINDO GUNO BIKOZESEBWA KU KUSASANYA AMAWULIRE N’EBIKOLWA BY’OKUSOMESA.
Ebintu ebiweereddwa ku mukutu guno bigendereddwamu kunoonyereza mu kisenge (in vitro research) byokka. Okunoonyereza mu vitro (Olulattini: *mu ndabirwamu*, ekitegeeza mu bikozesebwa mu ndabirwamu) kukolebwa ebweru w’omubiri gw’omuntu. Ebintu bino si bya ddagala, tebikkiriziddwa kitongole kya Amerika ekivunaanyizibwa ku by’emmere n’eddagala (FDA), era tebirina kukozesebwa kuziyiza, kujjanjaba oba kuwonya mbeera yonna ya bujjanjabi, bulwadde oba bulwadde. Kikugirwa nnyo mu mateeka okuyingiza ebintu bino mu mubiri gw’omuntu oba ebisolo mu ngeri yonna.
Okwanjula
Mu kunoonyereza okungi ku kukuuma obulamu bw’okussa, Bronchogen eraga obulungi bwayo n’omugaso oguyinza okukozesebwa mu by’obulamu bw’okussa. Ekiwandiiko kino kijja kunoonyereza ku birungi ebiva mu Bronchogen ku bulamu bw’okussa n’essuubi ly’okugikozesa nga tusinziira ku kunoonyereza okuliwo.
Ekifaananyi 1 Ensengekera y’eddagala lya Bronchogen.
Enkola ya Bronchogen ku Ntebenkevu ya DNA
1. Akakwate akayinza okubaawo wakati w’okutebenkera kwa DNA n’obulamu bw’okussa
Enkola ya bulijjo ey’obutoffaali esinziira ku nsengekera ya DNA ennywevu. Mu nkola y’okussa, ensonga ez’enjawulo ez’obutonde ng’obucaafu n’obuwuka obuleeta endwadde ziyinza okwonoona DNA y’obutoffaali, bwe kityo ne kikosa emirimu gya bulijjo egy’omubiri egy’obutoffaali bw’okussa ne kivaako endwadde z’okussa eziddiriŋŋana. Okukuuma obutebenkevu bwa DNA kikulu nnyo mu kuyimirizaawo emirimu gya bulijjo egy’okukyusakyusa emmere, okukula, n’okulungamya abaserikale b’omubiri egy’obutoffaali bw’okussa.
2. Bronchogen nga ekiziyiza DNA
Ku bipimo eby’enjawulo, Bronchogen esobola okukwata ku bipimo by’ebbugumu ebya DNA. Bwe twekenneenya DNA nga tukozesa differential scanning microcalorimetry, kyazuulibwa nti Bronchogen esobola okukola nga DNA stabilizing agent. Bronchogen bw’ekwatagana ne DNA okuva mu thymus y’ente n’ekibumba ky’ebibe, mu bbanga erifunda erya r (r gwe mugerageranyo gwa molar ogwa Bronchogen ku DNA base pairs, 0.01–0.055), esobola okwongera ku bbugumu ly’okukyusa DNA ne 3.1°C. Kino kiraga nti Bronchogen eyamba DNA okutebenkera, ekendeeza ku bulabe bw’okwonooneka kwa DNA okuva ku nsonga ez’ebweru, era bwe kityo eyamba okukuuma okutambuza amawulire ag’obuzaale aga bulijjo n’enkola y’obutoffaali mu butoffaali bw’okussa.
3. Engeri y’okusiba n’enkola y’okutebenkera
Okunoonyereza okulala kulaga nti Bronchogen si ligand ya adenine-thymine oba guanine-cytosine. Ekika kyayo eky’okusiba kitwalibwa ng’eky’amaanyi era eky’ekifuulannenge, era kisiba ku miguwa gyombi egya DNA (okusinga ku base za nayitrojeni). Mu bbanga ly’emiwendo gya r okuva ku 0.01 okutuuka ku 1.0, enthalpy y’okusaanuuka (ΔH(melt)) y’ekizibu esigala nga tekyukakyuka, ekyongera okulaga enkola ey’enjawulo eya Bronchogen ey’okukola mu kutebenkeza DNA n’okuwa omusingi ogw’enzikiriziganya ogw’enzikiriziganya ku kifo kyayo mu kukuuma obutebenkevu bwa genomic mu butoffaali bw’okussa.
Enkozesa eyinza okubaawo eya Bronchogen mu kujjanjaba endwadde z’okussa
1. Okuziyiza endwadde nga kwesigamiziddwa ku kutebenkeza DNA
Okuva Bronchogen bw’esobola okutebenkeza ensengekera ya DNA, ekola kinene mu kuziyiza endwadde ezimu ez’okussa ezireetebwa DNA okwonooneka. Ebika by’abantu abakwatibwa obucaafu bw’empewo okumala ebbanga eddene bali mu bulabe obw’okufuna endwadde z’okussa nga kookolo w’amawuggwe n’obulwadde bw’amawuggwe obutawona (COPD) olw’okwonooneka kwa DNA mu butoffaali bw’okussa. Bronchogen eyinza okukendeeza ku bulabe buno ng’eyongera ku kutebenkera kwa DNA, n’ewa enkola eyinza okuziyiza ebika ng’ebyo.
2. Obujjanjabi obuyamba ku bulwadde bw’okussa
Mu kiseera ky’okuzimba kw’okussa, abatabaganya okuzimba abafulumizibwa obutoffaali obuzimba bayinza okwonoona DNA y’obutoffaali bw’okussa. Ebintu bya Bronchogen ebitebenkeza DNA biyinza okukendeeza ku kwonooneka ng’okwo okutuuka ku ddaala eritali limu, ne kiyamba mu kuddaabiriza n’okuddamu okukola kw’obutoffaali obwonooneddwa. Okukuuma okutambuza amawulire g’obuzaale mu butoffaali nakyo kiyinza okuba n’akakwate akalungi ku kulungamya okwolesebwa kw’obuzaale obukwatagana n’okuddamu kw’okuzimba, bwe kityo ne kiyamba mu kujjanjaba okuzimba kw’okussa.
Mu bufunzi
Wadde ng’okunoonyereza okuliwo kati ku Bronchogen mu by’obulamu bw’okussa kukyali mu ntandikwa, ebizuuliddwa ebiriwo biraga obusobozi bwayo. Okuva ku ngeri gye yakwata ku kutebenkera kwa DNA okutuuka ku kukozesebwa kwayo mu kuziyiza n’okujjanjaba endwadde z’okussa, Bronchogen eggulawo endagiriro empya ez’okunoonyereza ku bulamu bw’okussa.
Ensibuko
[1] Monaselidze JR, Khavinson V, Gorgoshidze MZ, n’abalala. Enkola ya peptide bronchogen (Ala-Asp-Glu-Leu) ku DNA thermostability[J]. Bulletin y'okugezesa ebiramu n'obusawo, 2011,150 (3): 375-377.DOI: 10.1007 / s10517-011-1146-x.
Ekintu ekiriwo okukozesebwa mu kunoonyereza kwokka:
