Cocer Peptides हांणी 
1 म्हयनो आदीं
ह्या संकेतथळार दिल्ले सगळे लेख आनी उत्पादन म्हायती फकत म्हायती प्रसार आनी शिक्षणीक उद्देशां खातीर आसा.
ह्या संकेतथळार दिल्ले उत्पाद फकत इन विट्रो संशोधनाक आसात. आंतकड्यांनी संशोधन (लॅटीन: *कंवचेंत*, म्हळ्यार कंवचेच्या आयदनांत) मनशाचे कुडीभायर जाता. हे उत्पाद वखदां न्हय, अमेरिकेच्या अन्न आनी वखदां प्रशासनान (FDA) मान्यताय दिवंक ना, आनी खंयचेय वैजकी स्थिती, रोग वा दुयेंस आडावंक, उपचार करपाक वा बरे करपाक वापरूंक फावना. मनशाच्या वा जनावरांच्या कुडींत खंयच्याय रुपांत हीं उत्पादनां घालपाक कायद्यान खर बंदी आसा.
संभाव्य यकृतसंरक्षणात्मक कार्यां आशिल्लो पदार्थ म्हणून लिव्हाजन आपले यकृतसंरक्षणात्मक परिणाम जायत्या यंत्रणेवरवीं करता, तातूंत कोशिकीय संरचनेचेर आनी कार्याचेर प्रभाव, यकृत संबंदीत चयापचय प्रक्रियांचें नियंत्रण आनी वेगवेगळ्या यकृत जखमेच्या मॉडेलांतली कार्यक्षमताय हांचो आस्पाव जाता. फुडल्या विभागांनी लिवाजेनाच्या यकृतसंरक्षणात्मक परिणामांविशीं आनी उपेगाविशीं सविस्तर चर्चा जातली.
आकृती १ लिवाजनाची रसायनीक संरचना.
यकृत पेशी रचणुकेचेर आनी कार्याचेर लिव्हाजेनाचे परिणाम
कोशिकीय पांवड्यार यकृत पेशीच्या आकारविज्ञानांत आनी कार्यांत लिवाजनाची म्हत्वाची नियंत्रक भुमिका आसता. प्रतिरक्षी कोशिका रसायनशास्त्र आनी आकारमापन विश्लेशणावयल्यान मेळिल्ल्या म्हायतीवयल्यान लिव्हाजन यकृत संस्कृतायेंतल्या पेशी लोकसंख्येच्या संरचनात्मक आनी कार्यात्मक होमियोस्टॅसिसाक उत्तेजन दिवंक शकता अशें दिसून येता. खासा करून लिव्हाजेनाची मुखेल क्रियेची पद्दत म्हळ्यार कोशिकीय आकारिकी अखंडताय स्थीर करप आनी कोशिकीय आनी कोशिकेभितरल्या पुनरुत्पादन प्रक्रिया वाडोवप. यकृताच्या पेशींची सामान्य आकृतीबंध तिगोवन दवरपाक मदत करता, जाका लागून तांकां आपलीं शारिरीक कार्यां चड प्रभावीपणान करपाक मेळटात. जेन्ना यकृताच्या पेशींनी भायल्यान व्यत्यय येता आनी ताका लागून आकारिकींत बदल वा नुकसान जावंक शकता तेन्ना लिव्हाजन पेशींक तांची सामान्य आकृतीबंध शक्य तितली तिगोवन दवरपाक मदत करपाक वावुरूंक शकता, जाका लागून तांच्या कार्यांचें सामान्य कार्य सुनिश्चीत जाता.
प्रथिन संश्लेशणाचे नदरेनय लिव्हाजनाचे सकारात्मक परिणाम दाखयतात. वेगवेगळ्या पिरायेच्या (१-२४ म्हयने) उदकांतल्या यकृत पेशी एकथर संस्कृतायेंतल्या प्रथिन संश्लेशणाच्या सर्काडियन तालाचेर केल्ल्या अभ्यासांत यकृत पॅप्टायड तयार केल्ल्या अॅमिनो अॅसिड विश्लेशणाचेर आदारिल्ल्या निर्देशीत रसायनीक संश्लेशणावरवीं मेळपी लिव्हाजन (Lys-Glu-Asp-Ala) वेगवेगळ्या पिरायेच्या उंदीरांच्या यकृत पेशींत प्रथिन संश्लेशणाची पातळी वाडोवंक शकता अशें दिसून आयलें. हो परिणाम खास करून जाण्ट्या उदकांतल्या पेशींनी दिसून येता, जंय लिवाजेन फकत प्रथिन संश्लेशणाची पातळी वाडयताच पूण प्रथिन संश्लेशणांतल्या उतार-चढावाच्या विस्ताराकय वाडयता. पेशींक वेगवेगळीं कामां करपाखातीर प्रथिनां हो गरजेचो पदार्थ आदार. प्रथिन संश्लेशणाचेर लिव्हाजेनाचो प्रचारात्मक परिणाम यकृत पेशींचीं सामान्य चयापचय आनी शारिरीक कार्यां तिगोवन दवरपाक मदत करता. यकृताचें विषमुक्तीकरण, पदार्थ संश्लेशण आनी विघटन प्रक्रिया हातूंत आस्पाव आशिल्लीं जायतीं एंझायमां प्रथिनां आसतात. प्रथिन संश्लेशणाक चालना दिवन लिवाजन ह्या एंझायमांचें प्रमाण आनी क्रियाशीलता वाडोवंक शकता आनी ताका लागून यकृताचें एकंदर कार्य वाडोवंक शकता.
यकृतसंबंदीत चयापचयाच्या प्रक्रियांचें लिवाजेनचें नियंत्रण
मनशाच्या चयापचयाच्या प्रक्रियांनी यकृताची केंद्रीय भुमिका आसता आनी लिव्हाजन यकृताच्या वेगवेगळ्या चयापचयाच्या कार्यांचेर सकारात्मक नियंत्रक परिणाम करपाक शकता. ऊर्जा चयापचयांत यकृत हें कार्बोहायड्रेट, लिपिड आनी प्रथिन चयापचयाचें मुखेल स्थळ. लिवाजन संबंदीत चयापचयाच्या एंझायमांच्या क्रियाशीलतेचेर परिणाम करून यकृतांतल्यान उर्जा चयापचयाचें समतोल नियंत्रीत करूंक शकता. ताका लागून ग्लुकोनियोजेनेसिसांतल्या मुखेल एंझायमांचें संश्लेशण वा क्रियाशीलताय वाडूं येता, जाका लागून यकृताक कुडीक गरज पडटा तेन्ना कार्बोहायड्रेट नाशिल्ल्या पदार्थांचें ग्लुकोजांत चड प्रभावीपणान रुपांतर करपाक मेळटा, जाका लागून कुडीक उर्जा मेळटा. चरबी चयापचयाखातीर लिवाजन फॅटी अॅसिडांची β-ऑक्सिडीभवन प्रक्रिया नियंत्रीत करपाक शकता, जाका लागून यकृतांत चड चरबी जमना आनी ताका लागून फॅटी लिव्हर दुयेंस सारकिल्लीं परिस्थिती आडावपाक मदत जाता.
पदार्थ संश्लेशण आनी चयापचय हांचे नदरेनय लिवाजेनाची भुमिका आसता. आल्बुमिन आनी गोठेवपाचे घटक अशे तरेकवार म्हत्वाचे पदार्थ संश्लेशण करपाक यकृत जापसालदार आसता. प्रथिन संश्लेशणाक चालना दिवन लिवाजन अप्रत्यक्षपणान ह्या पदार्थांचें उत्पादन वाडोवपाक आदार करता, सामान्य शारिरीक कार्यां तिगोवन दवरता. प्लाझ्मा कोलायड आसमाटिक दाब सांबाळपाखातीर आल्बुमिन म्हत्वाचें आसता. लिवाजनान आल्बुमिन संश्लेशणाक चालना दिल्ल्यान प्लाझ्मा कोलायड आसमाटिक दाब स्थीर करपाक मदत जाता, जाका लागून ऊतकांतल्या सूज सारकिल्ल्यो परिस्थिती आडावप जाता. चयापचयाचे नदरेन लिव्हाजेन यकृताची हानीकारक पदार्थ मोडपाची आनी रुपांतर करपाची तांक वाडोवंक शकता. यकृतांत भितर सरपी बाह्यजनन विखारी पदार्थ वा अंतर्निहित चयापचयाचे कोयर कुडींतल्यान भायर सरचे पयलीं चयापचयाच्या रुपांतर प्रक्रियांची माळ करची पडटा. ह्या पदार्थांचें चयापचयाचें रुपांतर बेगीन करपाखातीर लिवाजन संबंदीत चयापचयाच्या एंझायमांची क्रियाशीलताय नियंत्रीत करपाक शकता, जाका लागून यकृताचेर विषमुक्त करपाचो भार उणो जाता आनी ताका नुकसानापसून राखण मेळटा.
वेगवेगळ्या यकृत जखमी मॉडेलांत लिवाजनाची कार्यक्षमताय
कांय प्रायोगिक रितीन प्रेरीत केल्ल्या यकृताच्या जखमेच्या मॉडेलांत लिव्हाजेन हाणें यकृताचेर बरे संरक्षणात्मक परिणाम दाखयले. विखाक लागून जावपी यकृताच्या नुकसानाचें अनुकरण करपी मॉडेलांत लिवाजेन विखाक लागून यकृताच्या पेशींचें नुकसान उणें करूंक शकता. यकृताच्यो पेशी कांय रसायनीक विखारी पदार्थांचो संपर्क आयल्यार तांची पड्ड्याची रचणूक आनी अवयव इबाडूंक शकतात आनी ताका लागून कोशिकीय विकृतताय वा मरण लेगीत येवंक शकता. लिवाजेन उपचारा उपरांत कोशिकांच्या नुकसानाचो विस्तार खूब उणो जालो आनी पेशींभितरल्या कांय नुकसान निशाणांची पातळी उणी जाली. हाचेवयल्यान लिव्हाजन यकृताच्या पेशींचेर जावपी विखारी आक्रमणाक कांय प्रमाणांत प्रतिकार करपाक शकता, तांची एकात्मता आनी कार्याची राखण करपाक शकता अशें दिसून येता.
रोगप्रतिकार शक्त मध्यस्थी केल्ल्या यकृताच्या जखमेच्या मॉडेलांत लिवाजनाचेय सकारात्मक परिणाम दिसून येतात. रोगप्रतिकार शक्त विकृत सक्रिय जाल्ल्यान यकृतांत दाहक प्रतिसाद सुरू जावन ऊतकांचे नुकसान जावंक शकतात. लिवाजन रोगप्रतिकार पेशींची क्रियाशीलता आनी दाहक घटक सोडप नियंत्रीत करून यकृताचो दाह उणो करपाक शकता. ताका लागून कांय दाहक सायटोकाइन (देखीक- अर्बुद क्षय घटक-α आदी) उत्पादन आडावंक शकता आनी तेचपरी दाहक सायटोकाइन (देखीक- इंटरल्युकिन-१० आदी) स्राव करपाक चालना दिवंक शकता, जाका लागून यकृतांतल्या दाहक सूक्ष्मवातावरण ऊतक दुरुस्तीखातीर अनुकूल दिशेन स्थलांतरीत जावन यकृत पेशींचें दाहक नुकसान उणें जाता आनी दुरुस्ती करपाक आनी यकृताच्या ऊतकाची पुनरुत्पादन.
यकृताच्या दुयेंसांक आळाबंदा हाडपाक आनी उपचार करपाक लिवाजेनाचो संभाव्य उपेग
यकृताच्या पेशींनी आनी वेगवेगळ्या जखमी मॉडेलांचेर लिव्हाजेनच्या उत्कृश्ट कामगिरीचेर आदारीत, यकृताच्या दुयेंसांचेर आळाबंदा हाडपाक आनी उपचारांत ताचो संभाव्य उपेग मोल आसा. प्रतिबंधाचे नदरेन, दीर्घकाळ पिवपी, मोटवे व्यक्ती, आनी यकृतविखारी पदार्थांक तोंड दिवपी वेवसायीक गट अशा उच्च धोक्याच्या लोकसंख्ये खातीर, लिवाजन प्रतिबंधात्मक पोशण पूरक म्हणून काम करूंक शकता. लिवाजन सातत्यान घेतिल्ल्यान यकृताच्या पेशींची भलायकी सांबाळपाक, यकृताचें चयापचय आनी विषमुक्तीकरण कार्य वाडोवंक आनी यकृताच्या दुयेंसांचो धोको उणो करपाक मदत करता. दीर्घकाळ सोरो पियेवपी लोकांखातीर सोरो आनी ताचे चयापचय पदार्थ यकृताक टिकावू नुकसान करपाक शकतात. लिवाजन हें नुकसान कांय प्रमाणांत उणें करूं येता, सोऱ्याक लागून जावपी नुकसानापसून यकृत पेशींची राखण करूं येता आनी सोऱ्याच्या यकृताचो रोग सुरू जावचो न्हय.
उपचाराचे नदरेन यकृताचो रोग पयलींच निदान जाल्ल्या दुयेंती खातीर लिवाजन एक सहाय्यक उपचार पद्दत म्हणून काम करूंक शकता. देखीक- चिरकालीन यकृतशोथ आशिल्ल्या दुयेंतींक लिवाजेन हें वखद पारंपारीक व्हायरस ना वा दाहक वखदांवांगडा वापरूं येता. ताका लागून यकृताच्या पेशींची दुरुस्ती आनी पुनरुत्पादन जाता, यकृताची रोगप्रतिकार शक्त नियंत्रक कार्य वाडटा, वखदांचो कार्यक्षमताय वाडटा, यकृतांतलो दाह आनी तंतूमयताय उणी जाता आनी रोगाची वाड मंद जाता. सिरोसिस आशिल्ल्या दुयेंती खातीर लिव्हाजेन यकृताचें सूक्ष्मसंचार सुदारपाक, यकृताच्या पेशींक पोशक तत्वांची पुरवण करपाक आनी यकृतांतल्या कोशिकेभायर मॅट्रिक्स चयापचयाचें नियंत्रण करपाक मदत करता, जाका लागून चड तंतूमय ऊतकांचें निक्षेप उणें जाता. हाका लागून यकृताचें कार्य कांय प्रमाणांत सुदारूं येता आनी दुयेंतीच्या जिणेचो दर्जो वाडूंक शकता.
यकृत संरक्षणांतल्या लिव्हाजनाचे क्रियेचे यंत्रणेचो अभ्यास
कोशिकीय संकेत मार्गांच्या नदरेन लिव्हाजन कोशिका वाड, प्रसार आनी जिवीत हांचेकडेन संबंदीत आशिल्ल्या मार्गांचें नियंत्रण करपाक वांटो घेवंक शकता. देखीक- मायटोजन सक्रिय प्रथिन काइनेझ (MAPK) संकेत मार्ग सक्रिय करपाक शकता, जो पेशींची वाड, भेद आनी ताण प्रतिसाद हातूंत मुखेल भुमिका करता. एमएपीके संकेत मार्ग सक्रिय करून लिव्हॅजन यकृत पेशी प्रसार आनी जिवीत उरपाक चालना दिवंक शकता, यकृताक लुकसाण जाल्यार दुरुस्ती आनी पुनरुत्पादन प्रक्रिया बेगीन जाता.
लिवाजन कोशिकांतल्या प्रतिलिपी घटकांकडेन संपर्क सादून संबंदीत जीनांच्या अभिव्यक्तीचें नियंत्रण करपाक शकता. प्रतिलिपी घटक हो प्रथिनांचो एक वर्ग आसून तो विशिश्ट जीन प्रवर्तक प्रदेशांक बांदून जीन प्रतिलिपीचें नियंत्रण करतात. लिवाजन कांय प्रतिलिपी घटकांच्या क्रियाशीलतेचेर वा अभिव्यक्ती पातळेचेर परिणाम करपाक शकता, ताका लागून यकृत पेशी संरचना सांबाळप, चयापचयाचें कार्य नियंत्रण आनी अँटीऑक्सिडेंट संरक्षण हांचेकडेन संबंदीत आशिल्ल्या जंतूच्या अभिव्यक्तींत बदल जाता आनी ताका लागून ताचे यकृत संरक्षणात्मक परिणाम जातात. देखीक- अणुकेंद्रीय घटक E2 संबंदीत घटक 2 (Nrf2) ह्या कोशिकीय अँटीऑक्सिडेंट संरक्षण प्रणालींतलो एक मुखेल प्रतिलिपी घटक जो अँटीऑक्सिडेंट एंझायम जनुकांच्या माळेच्या अभिव्यक्तीचेर नियंत्रण दवरता, ताचे क्रियाशीलतेचें नियंत्रण करपाक शकता. Nrf2 सक्रिय करून लिवाजेन अँटीऑक्सिडेंट एंझायमांचे संश्लेशणाक चालना दिता, यकृत पेशींची अँटीऑक्सिडेंट क्षमता वाडयता आनी ऑक्सिडीभवन ताणांतल्यान जावपी नुकसानापसून यकृताची राखण करता.
कोशिकांमदल्या संपर्काच्या नदरेन यकृतांत यकृतकोशिका, यकृताचीं तारेचीं पेशी आनी कुपफर पेशी अशे वेगवेगळे प्रकार आसतात आनी तीं कोशिकांमदल्या संपर्कांतल्यान सहकार्य करून यकृताचें सामान्य कार्य सांबाळटात. लिवाजन ह्या पेशींमदल्या संवाद पद्दतीचेर परिणाम करून तांच्या परस्पर क्रियांचें नियंत्रण करपाक शकता. यकृताच्या तंतूमय पेशींची सक्रियता स्थिती नियंत्रीत करपाक शकता, जीं यकृताच्या तंतूमयतायेंत मुखेल भुमिका करतात. लिवाजन यकृतांतल्या तारेच्या पेशींची सक्रियता आडावून कोशिकेभायर आशिल्ल्या मॅट्रिक्साचें संश्लेशण आनी स्राव उणें करता, जाका लागून यकृताच्या तंतूमयतायेची तीव्रता उणी जाता. तेभायर लिवाजेन कुपफर पेशींच्या रोगप्रतिकार शक्त नियंत्रक कार्यांत बदल करून यकृताच्या दाहक प्रतिसादांत तांकां चड फायदेशीर भुमिका करपाक शकता आनी यकृताच्या ऊतकांची दुरुस्ती आनी पुनरुत्पादन करपाक मदत करपाक शकता.
निश्कर्श
सारांशांत सांगपाचें जाल्यार लिव्हाजेनान यकृताच्या संरक्षणांत म्हत्वाची भुमिका दाखयल्या. ताचे क्रियेचे यंत्रणेचेर खोलायेन संशोधन करून आनी ताच्या वैजकी उपेगाचो चालू संशोधन करून यकृताच्या दुयेंसांक आळाबंदा हाडपाक आनी उपचार करपाक योगदान दिवंक शकता.
स्रोत
[1] रियाडनोवा पयलो, फिलीप्पोव एस.व्ही., इउझाकोव व्ही व्ही. अॅडव्हान्सेस इन जेरोन्टोलॉजी, 2002,10:88-94. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=पुनर्प्राप्ती&db=pubmed&dopt=सार&list_uids=12577697&query_hl=1.
[2] ब्रॉडस्की व्ही, खाविन्सन वी, ज़ोलोटारेव्ह पयलो, इ. [वेगवेगळ्या पिरायेच्या उदकांतल्या यकृतकोशिकांच्या संस्कृतायेंत प्रथिन संश्लेशणाचो ताल. लिवा-जी][जे ह्या पॅप्टायडाचें प्रमाण आनी परिणाम. इझव अकाद नौक सेर बायोल, 2001 (5): 517-521. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=पुनर्प्राप्ती&db=pubmed&dopt=सार&list_uids=15926314&query_hl=1
फकत संशोधन वापरा खातीर उपलब्ध आशिल्लें उत्पादन:
