1kits(10Fiyɛliw) .
| A sɔrɔli: | |
|---|---|
| Hakɛ: | |
▎ Kupu-cu ye mun ye?
Kupu-cu ye fɛn ye min bɛ sɔrɔ tripeptide sirili fɛ — min bɛ kɛ ni glycine (Gly), histidine (His) ani lysine (Lys) ye minnu sirilen don pepitiri sirili fɛ — ni kuran ion divalent (Cu⊃2;+) ye. A ka kemikoro sigicogo kɔnɔ, histidini tolen ka imidazɔli bololanɛgɛ bɛ jɛɲɔgɔnya sabatilen kɛ ni nɛgɛ ion ye, ka jɛɲɔgɔnya fɛnɲɛnamafagalan dɔ da min bɛ yɔrɔ cogoya kɛrɛnkɛrɛnnen ni ɲɛnamaya kɛcogo kɛrɛnkɛrɛnnen ye.
▎ Kupu-cu Jatebɔ
Sɔrɔyɔrɔ: PubChem |
A kɛcogo: Gly-His-Lys Formula molekilɛri: C 28H 46CuN 12O8 Molecules girinya: 742,3g/mol CAS nimɔrɔ: 130120-56-8 PubChem ka CID: 9831891. Bamako, Mali Kɔrɔɲɔgɔnmaw: Bisprezatide copper;DL1TR6W6VM |
▎ Kupu-cu Sɛgɛsɛgɛli
Copper-cu ka ɲininiw kɛcogo ye mun ye?
San 1970 waatiw la, Ameriki dɔnnikɛlaw minnu tun bɛ hadamadenw ka joli-sira-funu nɔw sɛgɛsɛgɛ farikolo yɔrɔw kan minnu bɔra si hakɛ danfaralenw na, olu ye kɔlɔsiliba kɛ. Ni joli min bɔra denmisɛnninw na, o farala mɔgɔkɔrɔbaw ka sugunɛbilenni kan, sugunɛ kɔrɔlenw y’a daminɛ ka farikolojɔli dumuni kɛrɛnkɛrɛnnenw dilan ka ɲɛ i n’a fɔ denmisɛnninw ta. Sɛgɛsɛgɛli kuncɛlen kɔfɛ, san 1973, a ye Copper-cu bɔ hadamadenw ka serum na ka ɲɛ. O fɛnɲɛnɛma in bɛ Kɛ ni tripeptide ye min bɛ Kɛ ni glycine, histidine ani lysine ye min sirilen dòn kosɛbɛ nɛgɛ ion dɔ la. Sɛgɛsɛgɛli wɛrɛw y’a Jira ko Copper-cu bɛ hadamaden farikolo-ɲɛnajɛw la a yɛrɛ la sɔgɔsɔgɔninjɛ, joli ani sugunɛ kɔnɔ. A hakɛ hakɛ bɛ tali kɛ si hakɛ la kosɛbɛ: a bɛ se 200ng/mL ɲɔgɔn ma san 20 mɔgɔw ka joli la, nka a bɛ dɔgɔya kosɛbɛ ka se 80ng/mL ɲɔgɔn ma ni u si bɛ san 60 la.
Sɛgɛsɛgɛli nataw bɛ ka taa a fɛ ka Copper-cu faamuyali dancɛw bonya. San 1980 daminɛ na, dɔnnikɛlaw y’a ye ko hadamaden farikolo bɛ GHK bɔ joginda yɔrɔw la, k’a jira ni jagɛlɛya ye ko a jɔyɔrɔ bɛ se ka kɛ taamasiɲɛ jɔnjɔn fɔlɔ ye fari dilancogo la. Kabini o waati, ɲinini caman kɛra ka ɲɛsin Copper-cu jɔyɔrɔ ma farikolo yɔrɔw labɛnni na, kɛrɛnkɛrɛnnenya la farikolo labɛnni na. Kupu-cu bɛ kolajɛ, ɛlasini ani glycosaminoglycans (glycosaminoglycans) sɔrɔli lawuli ka sɔrɔ ka metaloprotéinases (metaloprotéinases) ni u balilanw ka baara ɲɛnabɔ. A bɛ nɔ ɲumanw bila funu kɛlɛli la, farikolo tangalanw lafasali la, ani joli-sira-funu-kɔnɔ-fɛnw bɔli la, dɔɔnin dɔɔnin a bɛ kɛ ɲinini ye yɔrɔ caman na i n’a fɔ biyokimisi, farikoloɲɛnajɛ, ani furakɛli min bɛ mɔgɔ lasegin a cogo kɔrɔ la.
Copper-cu ka baarakɛcogo ye mun ye?
Joginda kɛnɛyali sabatili
Kɔnɔnatumuw caya ni u jiginni : Kupu-cu bɛ farikolokisɛ suguya caman caya ni u jiginni lawuli, fari fibroblaste ani endothéliale cellules fana sen bɛ o la. Misali la, fari joginda yɔrɔw la, a bɛ selilu kɔkanfɛnw i n’a fɔ kolajɛni ni ɛlasiniw sɔrɔli teliya fibroblaste fɛ, o bɛ jɔli dɛmɛ di joginda kɛnɛyali ma. O waati kelen na, a bɛ endoteliyali selilɛriw sama ka taa joginda fan fɛ, o bɛ joli sira kura sɔrɔli sabati. O bɛ balofɛn caman ni oksizɛni lase joginda ma, o bɛ a kɛnɛyali teliya [1] ..
Bonyafɛnw ɲɛnabɔli : Nin fɛnɲɛnɛma in bɛ bonyafɛn caman jirali ni u bɔli sɛmɛntiya, i n’a fɔ fɛn caman tigɛli-β (TGF-β) ani joli-sira-funu-kɔnɔ-fɛnw (VEGF). Ni an ye VEGF ta ka kɛ misali ye, Copper-cu bɛ a bɔli sabati, o min bɛ joli siraw kɔnɔnatumuw caya ani joli-sira-funu lawuli — o ye wale nafamaw ye joginda kɛnɛyali la.
Banakisɛfagalan nɔ minnu bɛ a la
Funubanakisɛw balili : Kupu-cu bɛ funubanakisɛ caman sɔrɔli ni u bɔli bali, i n’a fɔ tumor necrosis factor-α (TNF-α) ani interleukin-1β (IL-1β). O cɛsirilanw jɔyɔrɔ ka bon funu jaabiw la. Ni Copper-cu bɛ u jirali bali, a bɛ dɔ bɔ funu fanga ni a kuntaala la, o la, a bɛ farikolo yɔrɔw tiɲɛni nɔgɔya [2] ..
Banakisɛfagalanw ka ɲɔgɔn falen-falen: A bɛ farikolo tangalanw baara fana ɲɛnabɔ. Ni a bɛ makɔrɔfagaw ka polarize (polarize) sɛmɛntiya ka ɲɛsin makɔrɔfagaw ma minnu bɛ banakisɛw kɛlɛ, a bɛ dɔ bɔ funu cɛmancɛfɛnw bɔli la ani ka farikolo yɔrɔw dilancogo sabati [2] ..
ADN Dilancogo
Dilancogo siraw baarakɛcogo: Kupu-cu bɛ ADN dilancogo siraw baara selilɛri kɔnɔ. Ni farikolokisɛw tiɲɛna ni kɔnɔna walima kɛnɛma fɛn suguya caman ye, u bɛ ADN dilancogo dɔw daminɛ. Kupu-cu bɛ ADN tiɲɛnenw dilancogo sabati a kɛtɔ ka dilancogo anzimu minnu bɛ tali kɛ ɲɔgɔn na, i n’a fɔ ADN polimerazi ni ligase, olu ka baara ɲɛnabɔ, o la, a bɛ jamu sabatili sabati.
Oksidanw lakanani : Oksidan kɛlɛli seko bɛ a la, o bɛ dɔ bɔ ADN tiɲɛni na min bɛ sɔrɔ oksizɛni suguya minnu bɛ se ka kɛ (ROS). ROS bɛ se ka kɛ sababu ye ka ADN sɛrɛkili kari ani ka basi oksidan sɔrɔ. Ni a bɛ ROS sɛgɛsɛgɛ, Copper-cu bɛ ADN tanga tiɲɛni ma cogo la min tɛ ɲɛ, o bɛ cogoya ɲumanw di ADN dilancogo ma [1] ..
Selulɛriw ka fɛnɲɛnamafagalanw ɲɛnabɔli
Fanga sɛnɛcogo sabatili: Ka ɲɛsin selilɛriw ka fanga sɛnɛcogo ma, Copper-cu bɛ se ka nɔ bila mitokondriyaw ka baara la. Mitokondriyaw bɛ kɛ selilu fangatigiw ye, wa Copper-cu bɛ se ka selilɛriw ka fanga sɔrɔli nafa bonya ni mitokondriyaw ni ɲɔgɔn cɛ anzimuw ka baara labɛnni ye — i n’a fɔ minnu bɛ asidi trikarbokisiliki sɛrɛkili la ani fosforilasi oksidantali la — o la, fanga ɲininiw bɛ se ka kɛ selilɛriw ka walew senfɛ i n’a fɔ bonya ni u dilancogo.
Fɛnw dilanni ɲɛnabɔli: Kupu-cu fana bɛ fɛn nafamaw dilanni sɛmɛntiya selilu kɔnɔ. I n’a fɔ a fɔra cogo min na ka tɛmɛ, a bɛ farikolo kɔkanfɛnw dilanni sabati i n’a fɔ kolajɛ ni ɛlastini. Ka fara o kan, a bɛ nɔ bila selilu kɔnɔfɛnw dilanni n’u falenfalenni na i n’a fɔ farikolojɔli dumuniw ni tulumafɛnw, o la, a bɛ selilu farikolo baarakɛcogo ɲuman sabati [2] ..
Copper-cu baarakɛcogo ye mun ye?
Joginda kɛnɛyali: Se bɛ ni nɛgɛ-cu ye ka joginda kɛnɛyali sabati. A bɛ joli-sira-funu lawuli, ka balofɛn caman ni oksizɛni di joginda yɔrɔ ma, o la, a bɛ farikolo yɔrɔw dilancogo ni u lasegincogo teliya. Kupu-cu fana bɛ farikolojidɛsɛbanakisɛw baara dɛmɛ, ka kolajɛ, ɛlasini ani gilikosaminoglycans (glycosaminoglycans) sɔrɔli sabati. O bɛ dɛmɛ ka farikolo kɔkanna matiriyali kɛnɛman dilan ani ka joginda kɛnɛyali teliya. Pickart L ka sɛgɛsɛgɛli la fari joginw kan, furakɛli ni Copper-cu-containing formulations ye, o ye joginda kɛnɛyali teliya kosɛbɛ ani ka kɛnɛyacogo ɲɛ.
Funu kɛlɛli nɔ : A bɛ funu jaabiw nɔgɔya ni a bɛ taamasiɲɛw siraw bali minnu bɛ sɔrɔ funu fɛ. Lipopolysaccharide (LPS)-induite acute fogonfogon joginni (ALI) sogo modɛli ni in vitro kɔlɔsiliw ni RAW 264.7 makɔrɔfagaw fila bɛɛ la, Copper-cu furakɛli ye dɔ bɔ oksizɛni suguya minnu bɛ se ka kɛ (ROS) bɔli ye, ka dɔ fara superoxide dismutase (SOD) baara kan, ani ka dɔ bɔ funu cɛmancɛfɛnw bɔli la i n’a fɔ necrosis factor -α (TNF-α) ani interleukin-6 (IL-6), o bɛ sɔrɔ ni NF-κB p65 ni p38 MAPK taamasiɲɛw siraw balili ye. O la, Copper-cu bɛ furakɛli seko jira banaw la minnu bɛ sɔrɔ funu fɛ i n’a fɔ ALI/Acute Respiratory Distress Syndrome (ARDS) [3]..
Selilu lakanani: A bɛ selilu lakanani nɔ caman jira. Fogonfogonlabana basigilen (COPD) la, a bɛ fogonfogon laminiw lakana ani k’u dilan ka sɔrɔ ka Ɲɛgɛnɛsiraw fibroblaste baara segin. A bɛ fɛnɲɛnamafagalanw fana bali i n’a fɔ NFκB, minnu dalen b’a la ko olu bɛ kɔrɔya banaw teliya, o bɛ kɔrɔya kɛlɛli seko jira. Ka fara o kan, a bɛ jɔrɔnanko, dimimadafura ani binkanni kɛlɛli baara jira, wa a bɛ selilɛriw saniya baara kɛ proteasome system fɛ, ka selilɛriw lakanani bɛɛ lajɛlen di .
ADN dilancogo : Copper-cu bɛ a sen don ADN dilancogo la selilu kɔnɔ, a bɛ dɛmɛ don ka jamu sabatili sabati ani ka selilu banaw ni kɔrɔya koɲɛw dɔgɔya minnu bɛ sɔrɔ ADN tiɲɛni dalajɛlen fɛ. O bɛ dɛmɛ don ADN tiɲɛni banaw kunbɛnni n’u furakɛli la [2] ..
Kuncɛli
I n’a fɔ tripeptide-copper complexe endogène, Copper-cu bɛ ɲɛnamaya kɛcogo caman jira. Ni a bɛ taamasiɲɛw siraw baara i n’a fɔ PI3K/Akt ani MAPK/ERK, a bɛ fibroblaste (fibroblaste) caya, joli-sira-funu, ani farikolo kɔkanna matiriyali (extracellular matrix synthèse) sabati, o jɔyɔrɔ ka bon joginda kɛnɛyali la. A bɛ funu kɛlɛli, farikolo tangalan ani farikolo tangalanw fana jira, ka farikolo yɔrɔw funu tiɲɛni nɔgɔya ani ka dɛmɛ don joginda dilancogo la ani funubanaw tali la.
A sɛbɛnbaga ko la
Fɛn minnu kofɔlen dòn san fɛ, olu bɛɛ ɲinini Kɛra, k’u Labɛn ani k’u Lajɛ Cocer Peptides fɛ.
Dɔnniya gafe sɛbɛnbaga
Loren Pickart tun ye biyokimiki tɔgɔba ye ani Skin Biology Inc. sigibaga, a ka baara tun bɛ kɛ ni nɛgɛ pepitiriw sɛgɛsɛgɛli ye ani u kɛcogo fari kɛnɛya ni kɔrɔya la. A ye nɛgɛ pepitiri Copper-cu sɔrɔ san 1973 a ka dɔgɔtɔrɔya ɲinini senfɛ Kalifɔrni Iniwɛrisite la, San Fransisko. O sɔrɔli in kɛra sababu ye ka farilajɛya pepitiriw dilan ani ka Skin Biology Inc. sigi senkan san 1994. A ka baara ye dɛmɛba don farikolo ɲɛnamayako faamuyali la ani ka kɔrɔya kɛlɛli furaw labɛn. Pickart ka ɲininiw bɛ ka taa a fɛ ka nɔ bila farikoloɲɛnajɛ ni farikoloɲɛnajɛ furakɛli la. Loren Pickart tɔgɔ sɛbɛnnen bɛ citation (citation) kɔnɔ [2].
▎ Sɛbɛn minnu bɛ tali kɛ o la
[1] Sun L, Li A, Hu Y, Li Y, Shang L, Zhang L. Yɛrɛlajɛlen GHK‐Cu nanoparticules fluorescentes et antibactériennes pour les applications de healing. Particule & Particle Systems Karamɔgɔya 2019; 36: 1800420.DOI: 10.1002/ppsc.201800420. Kalanjɛ ni sɛbɛnni: kalanjɛ ni sɛbɛnni gafew.
[2] Pickart L, Margolina A. Copper-cu Peptide ka segin-ka-bɔnye ni a lakanani walew jeninida kura kunnafoniw yeelen na. Duniya kɔnɔ, fɛnɲɛnɛma dɔnniyaw ka gafe 2018; 19. Kalanjɛ ni sɛbɛnni: kalanjɛ ni sɛbɛnni gafew.
[3] Park J. R., Lee H., Kim S. I., Yang S. R., ani mɔgɔw ye baara kɛ ni u ye. Tri-peptide Copper-cu complex bɛ fogonfogon jogin jugumanba min bɛ sɔrɔ lipopolysaccharide fɛ, o ɲɛnabɔ sosow la. Oncotarget 2016 sàn; 7(36): 58405-58417.DOI: 10.18632/oncotarget.11168. Kalanjɛ ni sɛbɛnni: kalanjɛ ni sɛbɛnni gafew.
BƐƐRƐ KUNNAFONIW NI FƐRƐW KUNNAFONIW BƐƐ MIN BƐ NI WEBSITE KAN NA, olu BƐ KUNNAFONIW FƆLƆ DƆRƆN NI KALANSENW YE.
Fɛn minnu bɛ di nin siti in kan, olu dabɔra ɲininiw dɔrɔn kama in vitro. Sɛgɛsɛgɛli in vitro (latinkan na: *in glass*, o kɔrɔ ye gilasi minɛnw na) bɛ kɛ hadamaden farikolo kɔkan. Nin fura ninnu tɛ furaw ye, Ameriki dumuniko ni furako ɲɛmɔgɔso (FDA) ma sɔn u ma, wa u man kan ka kɛ ka furakɛli bana, bana walima bana si bali, k’a furakɛ, walima k’a furakɛ. A dagalen don kosɛbɛ sariya fɛ ka nin fɛn ninnu don hadamaden walima bagan farikolo la cogo o cogo.