Door Cocer Peptides 
13 dagen geleden
ALLE ARTIKELEN EN PRODUCTINFORMATIE DIE OP DEZE WEBSITE WORDEN VERSTREKT, ZIJN UITSLUITEND VOOR DE VERSPREIDING VAN INFORMATIE EN EDUCATIEVE DOELEINDEN.
De op deze website aangeboden producten zijn uitsluitend bedoeld voor in vitro onderzoek. In vitro onderzoek (Latijn: *in glas*, wat in glaswerk betekent) vindt plaats buiten het menselijk lichaam. Deze producten zijn geen farmaceutische producten, zijn niet goedgekeurd door de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) en mogen niet worden gebruikt om een medische aandoening, ziekte of kwaal te voorkomen, behandelen of genezen. Het is bij wet ten strengste verboden om deze producten in welke vorm dan ook in het menselijk of dierlijk lichaam te introduceren.
Overzicht van GLP-1
GLP-1 is een nieuwe glucagonachtige peptide-1-receptoragonist (GLP-1 RA). Glucagon-like peptide-1 (GLP-1) is een hormoon dat van nature door het menselijk lichaam wordt uitgescheiden en dat een cruciale rol speelt bij de regulering van de bloedglucose. Wanneer de bloedsuikerspiegel stijgt, wordt GLP-1 uitgescheiden en reguleert het de bloedsuikerspiegel via verschillende mechanismen. Bij diabetespatiënten is de uitscheiding van GLP-1 echter vaak onvoldoende of zijn de effecten ervan ontoereikend. GLP-1 bindt zich aan GLP-1-receptoren en bootst de fysiologische effecten van GLP-1 na, waardoor therapeutische effecten op de stofwisseling en gewichtsbeheersing worden uitgeoefend.
Figuur 1 Behandelingen voor obesitas en hun impact op gewichtsverlies
De rol van GLP-1 bij de behandeling van diabetes
Bevordering van de insulinesecretie
Onder fysiologische omstandigheden, wanneer de bloedsuikerspiegel stijgt, scheiden entero-endocriene cellen in de darm GLP-1 af. GLP-1 bindt zich aan GLP-1-receptoren op het oppervlak van β-cellen van de pancreas, waardoor een reeks signaalroutes wordt geactiveerd om de insulinesecretie te verhogen. GLP-1 kan ook specifiek binden aan GLP-1-receptoren op het oppervlak van β-cellen van de pancreas, waardoor de insulinesecretie op een glucoseconcentratie-afhankelijke manier wordt gestimuleerd. Dit betekent dat wanneer de bloedsuikerspiegel stijgt, GLP-1 effectief de afgifte van insuline bevordert om de bloedsuikerspiegel te verlagen; wanneer de bloedglucosewaarden binnen het normale bereik liggen, is het effect op het bevorderen van de insulinesecretie zwak, waardoor het risico op hypoglykemie wordt verminderd. Studies hebben aangetoond dat na behandeling met GLP-1 de insulinesecretieniveaus van patiënten aanzienlijk verbeteren en dat de bloedsuikerspiegels effectief onder controle kunnen worden gehouden.
Figuur 2: Een stroomopwaartse, op gewicht gerichte benadering versus een meer stroomafwaartse, op glucose gerichte en cardiometabolische benadering. Op incretine gebaseerde therapieën zijn al actief in de meest upstream stap.
In tegenstelling tot traditionele insulinesecretagogen, zoals sulfonylureumderivaten, die de insulinesecretie continu stimuleren, ongeacht de bloedglucosespiegels en het risico op hypoglykemie kunnen verhogen, maken de glucoseconcentratie-afhankelijke insulinesecretie-eigenschappen van GLP-1 het mogelijk om de bloedglucosespiegels effectief te verlagen en tegelijkertijd de incidentie van hypoglykemie aanzienlijk te verminderen, wat een veiligere en effectievere optie voor bloedglucoseregulatie biedt voor metabolismepatiënten.
Remming van de glucagonsecretie
Glucagon is een hormoon dat wordt uitgescheiden door de α-cellen van de alvleesklier en dat de bloedsuikerspiegel verhoogt en tegengesteld werkt aan insuline. Bij diabetespatiënten blijft de glucagonsecretie vaak ongeremd, zelfs als de bloedglucosewaarden verhoogd zijn. GLP-1 werkt in op GLP-1-receptoren op α-cellen van de alvleesklier om de glucagonsecretie te remmen. Wanneer de glucagonsecretie afneemt, worden de glycogenolyse- en gluconeogeneseprocessen in de lever geremd, waardoor de endogene glucoseproductie wordt verminderd en de bloedsuikerspiegel verder wordt verlaagd. Wetenschappers hebben bevestigd dat bij patiënten met type 2-metabolisme die met GLP-1 worden behandeld, de plasmaglucagonspiegels aanzienlijk afnemen, waardoor de glucoseproductie in de lever effectief wordt verminderd en een cruciale rol speelt bij het stabiliseren van de bloedglucosespiegels.
Het vertragen van de maaglediging
GLP-1 werkt in op GLP-1-receptoren in het maag-darmkanaal om de maaglediging te vertragen. Een snelle maaglediging zorgt ervoor dat voedsel snel in de dunne darm terechtkomt, wat leidt tot een snelle stijging van de bloedsuikerspiegel. Door de maaglediging uit te stellen, blijft het voedsel langer in de maag en komt het langzamer in de dunne darm terecht, wat resulteert in een meer geleidelijke opname van glucose en het voorkomen van een scherpe postprandiale stijging van de bloedsuikerspiegel. Dit effect helpt bij het handhaven van stabiele postprandiale bloedsuikerspiegels en het verminderen van bloedglucoseschommelingen. In sommige klinische onderzoeken ondervonden patiënten die met GLP-1 werden behandeld een significante vermindering van de postprandiale bloedglucosepieken en kleinere bloedglucoseschommelingen, waardoor de algehele kwaliteit van de bloedglucosecontrole verbeterde. Bovendien kan de vertraagde maaglediging een gevoel van volheid veroorzaken, waardoor de voedselinname wordt verminderd en daardoor vanuit een andere hoek wordt geholpen bij de controle van de bloedglucose en gewichtsbeheersing.
Figuur 3: Mechanisme van GLP-1 voor de behandeling van obesitas
Verbetering van de β-celfunctie
Chronische hyperglykemie kan de β-cellen van de pancreas beschadigen, wat leidt tot geleidelijke functionele achteruitgang. GLP-1 verlaagt niet alleen de bloedsuikerspiegel door de insulinesecretie te bevorderen, maar beschermt en herstelt ook de β-cellen van de pancreas, waardoor de β-celfunctie wordt verbeterd. Wetenschappelijke studies hebben aangetoond dat GLP-1 bepaalde intracellulaire signaalroutes kan activeren om de proliferatie van β-cellen te bevorderen en β-celapoptose te remmen, waardoor het aantal en de functie van β-cellen toeneemt. In dierexperimenten en enkele klinische onderzoeken werd waargenomen dat na gebruik van GLP-1 de insuline-uitscheidingscapaciteit van β-cellen werd vergroot en de insulineresistentie werd verbeterd. Dit is van groot belang voor de langdurige behandeling van type 2-metabolisme, omdat het de progressie van de ziekte helpt vertragen en het risico op diabetescomplicaties vermindert.
Toepassingen van GLP-1 bij de behandeling van diabetes
GLP-1 kent verschillende toepassingsmethoden bij de behandeling van het metabolisme. Als bij patiënten met nieuw gediagnosticeerde type 2-metabolisme de bloedglucosewaarden niet ernstig verhoogd zijn en er geen duidelijke acute complicaties of andere ernstige comorbiditeiten zijn, kan monotherapie met GLP-1 worden overwogen. Klinische onderzoeken tonen aan dat sommige nieuw gediagnosticeerde patiënten na een periode van monotherapie een significante daling van de hemoglobine A1c (HbA1c)-waarden en gewichtsverlies ervaarden. In de PIONEER-studiereeks ondervonden patiënten die werden behandeld met orale GLP-1-monotherapie bijvoorbeeld een significante verlaging van de HbA1c-waarden vergeleken met de placebogroep, met goede veiligheid en verdraagbaarheid. Het voordeel van monotherapie is dat het risico op geneesmiddelinteracties die gepaard gaan met combinatietherapie wordt vermeden, en dat de relatief eenvoudige toediening ervan de therapietrouw van de patiënt helpt verbeteren.
GLP-1 kan ook in combinatie met andere medicijnen worden gebruikt. In combinatie met metformine, een eerstelijnsmedicijn voor het type 2-metabolisme, verbetert het de insulineresistentie en vermindert het de glucoseproductie in de lever. De twee medicijnen hebben complementaire werkingsmechanismen, waardoor een effectievere controle van de bloedglucose mogelijk is. Studies hebben aangetoond dat dit combinatieregime de HbA1c-waarden verder verlaagt en resulteert in een meer uitgesproken gewichtsverlies. In sommige klinische onderzoeken ondervonden patiënten die werden behandeld met metformine en waaraan GLP-1 was toegevoegd, bijvoorbeeld grotere verlagingen van de HbA1c-waarden vergeleken met degenen die de monotherapie met metformine voortzetten, samen met extra gewichtsverlies, zonder een significante toename van het risico op hypoglykemie. Dit regime is geschikt voor patiënten bij wie de bloedglucosespiegels niet voldoende onder controle kunnen worden gehouden met monotherapie met metformine.
Voor patiënten met type 2-metabolisme die hoge bloedsuikerspiegels hebben en insulinetherapie nodig hebben, kan het toevoegen van GLP-1 aan de insulinetherapie de insulinedosering verlagen. Bij insulinetherapie worden patiënten vaak geconfronteerd met problemen zoals gewichtstoename en een verhoogd risico op hypoglykemie. Wanneer GLP-1 in combinatie wordt gebruikt, kunnen de effecten van GLP-1, namelijk het bevorderen van de insulinesecretie en het remmen van de glucagonsecretie, het insulinegebruik optimaliseren, de dosering verlagen en daardoor het risico op gewichtstoename en hypoglykemie verlagen. In sommige klinische onderzoeken ondervonden patiënten die GLP-1 aan hun insulinetherapie toevoegden bijvoorbeeld een gemiddelde verlaging van de insulinedosering, samen met verdere verlagingen van de HbA1c-waarden, gewichtsverlies en een vermindering van de frequentie van hypoglykemie-episodes.
GLP-1 kan ook worden gebruikt in combinatie met andere antidiabetica zoals SGLT2-remmers. SGLT2-remmers verlagen de bloedglucose door de uitscheiding van glucose in de urine te bevorderen. De combinatie van deze twee kan de bloedglucoseregulatie verder verbeteren via verschillende mechanismen en kan ook synergetische effecten hebben bij gewichtsbeheersing.
De rol van GLP-1 bij gewichtsbeheersing
Onderdrukking van de eetlust
GLP-1 werkt op GLP-1-receptoren in het centrale zenuwstelsel, vooral in de hypothalamus. De hypothalamus is een sleutelgebied in het lichaam voor het reguleren van de eetlust en de energiebalans. Na binding aan GLP-1-receptoren in de hypothalamus kan GLP-1 de afgifte van neuropeptiden reguleren, zoals het verminderen van de uitscheiding van neuropeptide Y (NPY), wat een sterke eetluststimulerende factor is. Bovendien kan GLP-1 de activiteit van proopiomelanocortine (POMC)-neuronen verhogen, waarvan de activering verzadigingssignalen genereert. Via deze mechanismen onderdrukt GLP-1 effectief de eetlust, waardoor patiënten hun voedselinname verminderen. In klinische onderzoeken rapporteerden patiënten met obesitas of overgewicht die GLP-1 gebruikten een verminderde eetlust en een verminderde voedselinname, waarmee de basis werd gelegd voor gewichtsverlies.
Het verhogen van het energieverbruik
Naast het onderdrukken van de eetlust, kan GLP-1 ook het energiemetabolisme beïnvloeden, waardoor het energieverbruik toeneemt. Onderzoek suggereert dat GLP-1 het energieverbruik kan verhogen door de activiteit van bruin vetweefsel te reguleren. Bruin vetweefsel is een speciaal type vetweefsel waarvan de primaire functie het verbruiken van energie door middel van thermogenese is. GLP-1 kan bepaalde signaalroutes in bruin vetweefsel activeren, waardoor vetzuuroxidatie en thermogenese worden bevorderd. Bovendien kan GLP-1 het energiemetabolisme in weefsels zoals spieren beïnvloeden, waardoor het energieverbruik zelfs in rust toeneemt. In dierproeven nam bijvoorbeeld na toediening van GLP-1 het energiemetabolisme van de dieren toe en nam hun lichaamsgewicht af, zelfs als de voedselinname hetzelfde bleef, wat aangeeft dat GLP-1 een positieve rol speelt bij gewichtsbeheersing door het energieverbruik te verhogen.
Regulatie van het vetmetabolisme
GLP-1 heeft ook een regulerend effect op de vetstofwisseling. Het kan de afbraak van vet bevorderen, de vetsynthese verminderen en de vetopslag remmen. In de lever kan GLP-1 de activiteit van enzymen zoals vetzuursynthase remmen, waardoor de vetzuursynthese wordt verminderd. Bovendien kan GLP-1 in vetweefsel de afbraak van vet bevorderen, de afgifte van vrije vetzuren verhogen en de toegang ervan tot de mitochondriën vergemakkelijken voor oxidatieve afbraak, waardoor de vetopslag wordt verminderd. Klinische onderzoeken hebben aangetoond dat na een behandelingsperiode met GLP-1 het lichaamsvetgehalte van patiënten, vooral het visceraal vetgehalte, afneemt. Dit helpt niet alleen bij het afvallen, maar heeft ook aanzienlijke gevolgen voor het verbeteren van het metabool syndroom en het verminderen van het risico op hart- en vaatziekten.
Toepassing van GLP-1 bij gewichtsbeheersing
Voor patiënten met obesitas of overgewicht, gepaard gaande met gerelateerde ziekten
GLP-1 heeft een duidelijke doelgroep voor gewichtsbeheersing. Voor zwaarlijvige patiënten met een BMI ≥30 kg/m² of patiënten met overgewicht met een BMI ≥27 kg/m² en ten minste één gewichtsgerelateerde aandoening (zoals hypertensie, type 2-metabolisme of hypercholesterolemie), het is een effectief medicijn voor gewichtsbeheersing. De STEP-reeks klinische onderzoeken toonde een significant gewichtsverlies aan bij behandelde patiënten. In het STEP 1-onderzoek bereikten de behandelde patiënten een gemiddeld gewichtsverlies van ongeveer 15% gedurende 68 weken, terwijl de placebogroep slechts ongeveer 2,4% verloor. Deze resultaten geven aan dat het patiënten met obesitas of overgewicht met gerelateerde aandoeningen kan helpen een aanzienlijk en langdurig gewichtsverlies te bereiken, de gezondheidsresultaten te verbeteren en het risico op aan obesitas gerelateerde ziekten te verminderen.
Gecombineerd met leefstijlinterventies
Bij gewichtsbeheersing wordt GLP-1 doorgaans gebruikt in combinatie met leefstijlinterventies, waaronder het verminderen van de calorie-inname en het verhogen van de fysieke activiteit. Als gewichtsverlies uitsluitend afhankelijk is van medicijnen zonder ongezonde levensstijlgewoonten te veranderen, zijn de effecten vaak niet duurzaam. De combinatie van beide benaderingen heeft een synergetisch effect: het medicijn onderdrukt de eetlust en verhoogt het energieverbruik, terwijl dieetcontrole de calorie-inname vermindert en verhoogde fysieke activiteit het energieverbruik verder verhoogt, wat leidt tot significanter en langduriger gewichtsverlies. In sommige klinische praktijken bereiken patiënten die een caloriearm dieet volgen dat is ontwikkeld door een voedingsdeskundige en hun wekelijkse aërobe trainingstijd verlengen terwijl ze worden behandeld, bijvoorbeeld aanzienlijk betere resultaten op het gebied van gewichtsverlies dan degenen die uitsluitend afhankelijk zijn van medicatie of levensstijlinterventies. Deze gecombineerde aanpak benadrukt het belang van alomvattend management bij gewichtsbeheersing, waardoor patiënten een gezonde levensstijl kunnen ontwikkelen en gewichtsbeheersing op de lange termijn kunnen bereiken.
Conclusie
GLP-1 vertoont een aanzienlijk potentieel bij zowel de behandeling van het metabolisme als bij gewichtsbeheersing. Bij metabolismebehandeling regelt het de bloedglucose effectief via meerdere mechanismen, verbetert het de β-celfunctie en kan het worden gebruikt als monotherapie of in combinatie met andere antidiabetica. Bij gewichtsbeheersing onderdrukt het de eetlust, verhoogt het het energieverbruik en reguleert het de vetstofwisseling, waardoor het geschikt is voor patiënten met obesitas of overgewicht en bijbehorende aandoeningen. In combinatie met leefstijlinterventies levert het nog betere resultaten op.
Bronnen
[1] Salvador R, Moutinho CG, Sousa C, et al. GLP-1 als GLP-1-agonist: een doorbraak in de behandeling van obesitas[J]. Farmaceutische producten, 2025,18(3).DOI:10.3390/ph18030399.
[2] Memon A, Tehrim M, Kumari B. GLP-1: een nieuwe dageraad voor diabetici [J]. Publicatieblad van de Pakistan Medical Association, 2023,73(3):721.DOI:10.47391/JPMA.7558.
[3] Colin IM, Gérard K M. Eenmaal per week 2,4 mg GLP-1 voor gewichtsbeheersing bij obesitas: een gamechanger? [J]. Touchrev Endocrinol, 2022,18(1):35-42.DOI:10.17925/EE.2022.18.1.35.
[4] Singh G, Krauthamer M, Bjalme-Evans M. Wegovy (GLP-1): een nieuw medicijn voor gewichtsverlies voor chronisch gewichtsbeheer [J]. Journal of Investigative Medicine, 2022,70(1):5-13.DOI:10.1136/jim-2021-001952.
[5] Mares AC, Chatterjee S, Mukherjee D. GLP-1 voor gewichtsverlies en cardiometabolische risicoreductie bij overgewicht/obesitas [J]. Huidige mening in de cardiologie, 2022,37(4):350-355.DOI:10.1097/HCO.0000000000000955.
[6] Chudleigh RA, Bain S C. GLP-1-injectie voor de behandeling van volwassenen met type 2-metabolisme [J]. Expertbeoordeling van klinische farmacologie, 2020,13(7):675-684.DOI:10.1080/17512433.2020.1776108.
[7] Gomez-Peralta F, Abreu C. Profiel van GLP-1 bij de behandeling van type 2-metabolisme: ontwerp, ontwikkeling en plaats in therapie [J]. Drug Des Devel Ther, 2019,13:731-738.DOI:10.2147/DDDT.S165372.
[8] Hedrington MS, Davis S N. Orale GLP-1 voor de behandeling van type 2-metabolisme [J]. Deskundig advies over farmacotherapie, 2019,20(2):133-141.DOI:10.1080/14656566.2018.1552258.
Product alleen beschikbaar voor onderzoeksgebruik:
