Przez Cocer Peptides 
13 dni temu
WSZYSTKIE ARTYKUŁY I INFORMACJE O PRODUKTACH ZNAJDUJĄCE SIĘ NA TEJ STRONIE INTERNETOWEJ SŁUŻĄ WYŁĄCZNIE DO ROZPOZNAWANIA INFORMACJI I CELÓW EDUKACYJNYCH.
Produkty udostępniane na tej stronie przeznaczone są wyłącznie do badań in vitro. Badania in vitro (łac. *w szkle*, czyli w wyrobach szklanych) przeprowadzane są poza organizmem człowieka. Produkty te nie są środkami farmaceutycznymi, nie zostały zatwierdzone przez amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków (FDA) i nie wolno ich stosować w celu zapobiegania, leczenia lub leczenia jakichkolwiek schorzeń, chorób lub dolegliwości. Przepisy prawa surowo zabraniają wprowadzania tych produktów do organizmu człowieka lub zwierzęcia w jakiejkolwiek formie.
Przegląd GLP-1
GLP-1 jest nowym agonistą receptora glukagonopodobnego peptydu-1 (GLP-1 RA). Peptyd glukagonopodobny-1 (GLP-1) to hormon naturalnie wydzielany przez organizm ludzki, który odgrywa kluczową rolę w regulacji poziomu glukozy we krwi. Kiedy wzrasta poziom glukozy we krwi, następuje wydzielanie GLP-1, który reguluje poziom glukozy we krwi poprzez różne mechanizmy. Jednakże u chorych na cukrzycę wydzielanie GLP-1 jest często niewystarczające lub jego działanie jest niewystarczające. GLP-1 wiąże się z receptorami GLP-1, naśladując fizjologiczne działanie GLP-1, wywierając w ten sposób działanie terapeutyczne w zakresie metabolizmu i kontroli masy ciała.
Rycina 1 Metody leczenia otyłości i ich wpływ na utratę wagi
Rola GLP-1 w leczeniu cukrzycy
Promowanie wydzielania insuliny
W warunkach fizjologicznych, gdy wzrasta poziom glukozy we krwi, komórki enteroendokrynne w jelicie wydzielają GLP-1. GLP-1 wiąże się z receptorami GLP-1 na powierzchni komórek β trzustki, aktywując szereg szlaków sygnałowych w celu zwiększenia wydzielania insuliny. GLP-1 może także specyficznie wiązać się z receptorami GLP-1 na powierzchni komórek β trzustki, stymulując wydzielanie insuliny w sposób zależny od stężenia glukozy. Oznacza to, że gdy wzrasta poziom glukozy we krwi, GLP-1 skutecznie promuje uwalnianie insuliny w celu obniżenia poziomu glukozy we krwi; gdy poziom glukozy we krwi mieści się w normalnym zakresie, jego wpływ na pobudzanie wydzielania insuliny jest słaby, zmniejszając w ten sposób ryzyko hipoglikemii. Badania wykazały, że po leczeniu GLP-1 poziom wydzielania insuliny u pacjentów znacznie się poprawia, a poziom glukozy we krwi można skutecznie kontrolować.
Rycina 2: Podejście skoncentrowane na wadze w porównaniu z podejściem położonym niżej, skoncentrowanym na glukozie i kardiometabolicznym. Terapie oparte na inkretynach są już aktywne na najwyższym etapie.
W przeciwieństwie do tradycyjnych leków zwiększających wydzielanie insuliny, takich jak pochodne sulfonylomocznika, które w sposób ciągły stymulują wydzielanie insuliny niezależnie od poziomu glukozy we krwi i mogą zwiększać ryzyko hipoglikemii, właściwości GLP-1 związane z wydzielaniem insuliny zależne od stężenia glukozy pozwalają mu skutecznie obniżać poziom glukozy we krwi, jednocześnie znacznie zmniejszając częstość występowania hipoglikemii, zapewniając bezpieczniejszą i skuteczniejszą opcję kontroli poziomu glukozy we krwi u pacjentów z metabolizmem.
Hamowanie wydzielania glukagonu
Glukagon to hormon wydzielany przez komórki α trzustki, który podnosi poziom glukozy we krwi, działając odwrotnie do insuliny. U pacjentów z cukrzycą wydzielanie glukagonu często pozostaje niehamowane, nawet jeśli poziom glukozy we krwi jest podwyższony. GLP-1 działa na receptory GLP-1 na komórkach α trzustki, hamując wydzielanie glukagonu. Kiedy zmniejsza się wydzielanie glukagonu, procesy glikogenolizy i glukoneogenezy w wątrobie zostają zahamowane, co powoduje zmniejszenie endogennej produkcji glukozy i dalsze obniżenie poziomu glukozy we krwi. Naukowcy potwierdzili, że u pacjentów z metabolizmem typu 2 leczonych GLP-1 poziom glukagonu w osoczu znacząco spada, skutecznie zmniejszając wytwarzanie glukozy w wątrobie i odgrywając kluczową rolę w stabilizacji poziomu glukozy we krwi.
Opóźnianie opróżniania żołądka
GLP-1 działa na receptory GLP-1 w przewodzie pokarmowym, spowalniając opróżnianie żołądka. Szybkie opróżnianie żołądka powoduje, że pokarm szybko przedostaje się do jelita cienkiego, co prowadzi do szybkiego wzrostu poziomu glukozy we krwi. Opóźniając opróżnianie żołądka, pokarm dłużej pozostaje w żołądku i wolniej wchodzi do jelita cienkiego, co powoduje bardziej stopniowe wchłanianie glukozy i zapobiega gwałtownemu poposiłkowemu wzrostowi poziomu glukozy we krwi. Efekt ten pomaga utrzymać stabilny poposiłkowy poziom glukozy we krwi i zmniejszyć wahania poziomu glukozy we krwi. W niektórych badaniach klinicznych pacjenci leczeni GLP-1 doświadczyli znacznego zmniejszenia poposiłkowych szczytów poziomu glukozy we krwi i mniejszych wahań poziomu glukozy we krwi, co poprawiło ogólną jakość kontroli poziomu glukozy we krwi. Ponadto opóźnione opróżnianie żołądka może wywołać uczucie sytości, pomagając w zmniejszeniu spożycia pokarmu, a tym samym pomagając w kontrolowaniu poziomu glukozy we krwi i kontrolowaniu masy ciała z innego punktu widzenia.
Rycina 3: Mechanizm GLP-1 w leczeniu otyłości
Poprawa funkcji komórek β
Przewlekła hiperglikemia może uszkadzać komórki β trzustki, prowadząc do stopniowego pogorszenia ich funkcjonowania. GLP-1 nie tylko obniża poziom cukru we krwi poprzez promowanie wydzielania insuliny, ale także chroni i naprawia komórki β trzustki, poprawiając w ten sposób ich funkcjonowanie. Badania naukowe wykazały, że GLP-1 może aktywować pewne wewnątrzkomórkowe szlaki sygnałowe, promując proliferację komórek β, hamując apoptozę komórek β, zwiększając w ten sposób liczbę i funkcję komórek β. W doświadczeniach na zwierzętach i niektórych badaniach klinicznych zaobserwowano, że po zastosowaniu GLP-1 wzrosła zdolność wydzielania insuliny przez komórki β i poprawiła się insulinooporność. Ma to ogromne znaczenie w długotrwałym leczeniu metabolizmu typu 2, gdyż pozwala spowolnić postęp choroby i zmniejszyć ryzyko powikłań cukrzycowych.
Zastosowania GLP-1 w leczeniu cukrzycy
GLP-1 ma różne metody zastosowania w leczeniu metabolizmu. W przypadku nowo zdiagnozowanych pacjentów z metabolizmem typu 2, jeśli poziom glukozy we krwi nie jest znacząco podwyższony i nie występują wyraźne ostre powikłania ani inne ciężkie choroby współistniejące, można rozważyć monoterapię GLP-1. Badania kliniczne pokazują, że u niektórych nowo zdiagnozowanych pacjentów po okresie monoterapii wystąpił znaczny spadek poziomu hemoglobiny A1c (HbA1c) i utrata masy ciała. Na przykład w serii badań PIONEER pacjenci leczeni doustną monoterapią GLP-1 doświadczyli znacznego obniżenia poziomu HbA1c w porównaniu z grupą placebo, przy dobrym bezpieczeństwie i tolerancji. Zaletą monoterapii jest to, że pozwala uniknąć ryzyka interakcji leków związanych z terapią skojarzoną, a jej stosunkowo proste podanie pomaga poprawić przestrzeganie leczenia przez pacjenta.
GLP-1 można także stosować w połączeniu z innymi lekami. W połączeniu z metforminą, lekiem pierwszego rzutu w metabolizmie typu 2, poprawia insulinooporność i zmniejsza wydzielanie glukozy w wątrobie. Obydwa leki mają uzupełniające się mechanizmy działania, umożliwiające skuteczniejszą kontrolę poziomu glukozy we krwi. Badania wykazały, że ten schemat skojarzony dodatkowo obniża poziom HbA1c i powoduje wyraźniejszą utratę masy ciała. Na przykład w niektórych badaniach klinicznych u pacjentów leczonych metforminą, którzy dodali GLP-1, zaobserwowano większe zmniejszenie stężenia HbA1c w porównaniu z pacjentami, którzy kontynuowali monoterapię metforminą, wraz z dodatkową utratą masy ciała, bez istotnego wzrostu ryzyka hipoglikemii. Ten schemat jest odpowiedni dla pacjentów, u których stężenie glukozy we krwi nie jest odpowiednio kontrolowane za pomocą metforminy w monoterapii.
U pacjentów z metabolizmem typu 2, którzy mają wysoki poziom glukozy we krwi i wymagają leczenia insuliną, dodanie GLP-1 do insulinoterapii może zmniejszyć dawkę insuliny. Podczas terapii insuliną pacjenci często borykają się z takimi problemami, jak przyrost masy ciała i zwiększone ryzyko hipoglikemii. W przypadku stosowania w skojarzeniu działanie GLP-1 polegające na promowaniu wydzielania insuliny i hamowaniu wydzielania glukagonu może zoptymalizować wykorzystanie insuliny, zmniejszyć dawkowanie, a tym samym zmniejszyć ryzyko przyrostu masy ciała i hipoglikemii. Na przykład w niektórych badaniach klinicznych u pacjentów, którzy dodali GLP-1 do insulinoterapii, zaobserwowano średnie zmniejszenie dawki insuliny, wraz z dalszym spadkiem poziomu HbA1c, utratą masy ciała i zmniejszeniem częstości epizodów hipoglikemii.
GLP-1 można także stosować w połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, takimi jak inhibitory SGLT2. Inhibitory SGLT2 obniżają poziom glukozy we krwi poprzez promowanie wydalania glukozy z moczem. Połączenie tych dwóch leków może dodatkowo poprawić kontrolę poziomu glukozy we krwi poprzez różne mechanizmy, a także może mieć działanie synergistyczne w kontrolowaniu masy ciała.
Rola GLP-1 w kontroli masy ciała
Tłumienie apetytu
GLP-1 działa na receptory GLP-1 w ośrodkowym układzie nerwowym, szczególnie w podwzgórzu. Podwzgórze to kluczowy obszar organizmu regulujący apetyt i równowagę energetyczną. Po związaniu się z receptorami GLP-1 w podwzgórzu, GLP-1 może regulować uwalnianie neuropeptydów, na przykład zmniejszać wydzielanie neuropeptydu Y (NPY), który jest silnym czynnikiem pobudzającym apetyt. Dodatkowo GLP-1 może zwiększać aktywność neuronów proopiomelanokortyny (POMC), których aktywacja generuje sygnały sytości. Dzięki tym mechanizmom GLP-1 skutecznie hamuje apetyt, prowadząc pacjentów do ograniczenia spożycia pokarmu. W badaniach klinicznych pacjenci z otyłością lub nadwagą stosujący GLP-1 zgłaszali zmniejszony apetyt i zmniejszenie spożycia pokarmu, co stanowiło podstawę do utraty wagi.
Zwiększenie wydatku energetycznego
Oprócz tłumienia apetytu, GLP-1 może również wpływać na metabolizm energetyczny, zwiększając wydatek energetyczny. Badania sugerują, że GLP-1 może zwiększać wydatek energetyczny poprzez regulację aktywności brunatnej tkanki tłuszczowej. Brązowa tkanka tłuszczowa to szczególny rodzaj tkanki tłuszczowej, którego podstawową funkcją jest zużywanie energii poprzez termogenezę. GLP-1 może aktywować pewne szlaki sygnałowe w brunatnej tkance tłuszczowej, promując utlenianie kwasów tłuszczowych i termogenezę. Dodatkowo GLP-1 może wpływać na metabolizm energetyczny w tkankach takich jak mięśnie, zwiększając wydatek energetyczny nawet w spoczynku. Na przykład w doświadczeniach na zwierzętach po podaniu GLP-1 tempo metabolizmu energetycznego zwierząt wzrosło, a masa ich ciała spadła nawet przy niezmienionym spożyciu pokarmu, co wskazuje, że GLP-1 odgrywa pozytywną rolę w kontrolowaniu masy ciała poprzez zwiększenie wydatku energetycznego.
Regulacja metabolizmu tłuszczów
GLP-1 ma również wpływ regulacyjny na metabolizm tłuszczów. Może promować rozkład tłuszczu, zmniejszać syntezę tłuszczu i hamować jego magazynowanie. W wątrobie GLP-1 może hamować aktywność enzymów, takich jak syntaza kwasów tłuszczowych, zmniejszając w ten sposób syntezę kwasów tłuszczowych. Dodatkowo w tkance tłuszczowej GLP-1 może sprzyjać rozkładowi tłuszczu, zwiększać uwalnianie wolnych kwasów tłuszczowych i ułatwiać ich wejście do mitochondriów w celu rozkładu oksydacyjnego, zmniejszając w ten sposób magazynowanie tłuszczu. Badania kliniczne wykazały, że po okresie leczenia GLP-1 u pacjentów zmniejsza się zawartość tkanki tłuszczowej, zwłaszcza trzewnej. Pomaga to nie tylko w utracie wagi, ale ma także istotne implikacje w zakresie poprawy zespołu metabolicznego i zmniejszenia ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.
Zastosowanie GLP-1 w kontroli wagi
Dla pacjentów z otyłością lub nadwagą towarzyszącą chorobami pokrewnymi
GLP-1 ma wyraźną populację docelową w zakresie kontroli masy ciała. Dla pacjentów otyłych z BMI ≥30 kg/m² lub pacjenci z nadwagą i BMI ≥27 kg/m² i co najmniej jeden stan związany z wagą (taki jak nadciśnienie, metabolizm typu 2 lub hipercholesterolemia), jest to skuteczny lek kontrolujący wagę. Seria badań klinicznych STEP wykazała znaczną utratę masy ciała u leczonych pacjentów. W badaniu STEP 1 leczeni pacjenci osiągnęli średnią utratę masy ciała o około 15% w ciągu 68 tygodni, podczas gdy w grupie otrzymującej placebo stracili jedynie około 2,4%. Wyniki te wskazują, że może pomóc pacjentom z otyłością lub nadwagą i powiązanymi schorzeniami osiągnąć znaczną i trwałą utratę wagi, poprawić wyniki zdrowotne i zmniejszyć ryzyko chorób związanych z otyłością.
W połączeniu z interwencjami dotyczącymi stylu życia
W kontroli masy ciała GLP-1 zwykle stosuje się w połączeniu z interwencjami dotyczącymi stylu życia, w tym zmniejszeniem spożycia kalorii i zwiększeniem aktywności fizycznej. Jeśli utrata masy ciała opiera się wyłącznie na lekach i nie zmienia niezdrowych nawyków związanych ze stylem życia, efekty często nie są trwałe. Połączenie obu podejść daje efekt synergistyczny: lek hamuje apetyt i zwiększa wydatek energetyczny, podczas gdy kontrola diety zmniejsza spożycie kalorii, a zwiększona aktywność fizyczna dodatkowo zwiększa wydatek energetyczny, prowadząc do bardziej znaczącej i trwałej utraty wagi. Na przykład w niektórych praktykach klinicznych pacjenci, którzy przestrzegają planu diety niskokalorycznej opracowanej przez dietetyka i zwiększają cotygodniowy czas ćwiczeń aerobowych podczas leczenia, osiągają znacznie lepsze wyniki w utracie wagi niż ci, którzy polegają wyłącznie na lekach lub zmianach stylu życia. To połączone podejście podkreśla znaczenie kompleksowego postępowania w kontroli masy ciała, pomagając pacjentom w prowadzeniu zdrowego stylu życia i osiągnięciu długoterminowej kontroli masy ciała.
Wniosek
GLP-1 wykazuje znaczny potencjał zarówno w leczeniu metabolizmu, jak i kontroli masy ciała. W leczeniu metabolizmu skutecznie reguluje poziom glukozy we krwi poprzez wiele mechanizmów, poprawia funkcję komórek β i może być stosowany w monoterapii lub w połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi. W kontroli wagi hamuje apetyt, zwiększa wydatek energetyczny i reguluje metabolizm tłuszczów, dzięki czemu jest odpowiedni dla pacjentów z otyłością lub nadwagą i towarzyszącymi im schorzeniami. W połączeniu z interwencjami dotyczącymi stylu życia daje jeszcze lepsze rezultaty.
Źródła
[1] Salvador R., Moutinho CG, Sousa C. i in. GLP-1 jako agonista GLP-1: przełom w leczeniu otyłości [J]. Farmaceutyka, 2025, 18(3).DOI:10.3390/ph18030399.
[2] Memon A, Tehrim M, Kumari B. GLP-1: nowy świt dla diabetyków [J]. Dziennik Pakistańskiego Stowarzyszenia Medycznego, 2023, 73(3):721.DOI:10.47391/JPMA.7558.
[3] Colin IM, Gérard K M. Raz w tygodniu 2,4 mg GLP-1 w celu kontroli masy ciała w otyłości: zmiana zasad gry?[J]. Touchrev Endocrinol, 2022,18(1):35-42.DOI:10.17925/EE.2022.18.1.35.
[4] Singh G, Krauthamer M, Bjalme-Evans M. Wegovy (GLP-1): nowy lek odchudzający do przewlekłej kontroli wagi [J]. Journal of Investigative Medicine, 2022, 70(1):5-13.DOI:10.1136/jim-2021-001952.
[5] Mares AC, Chatterjee S, Mukherjee D. GLP-1 do utraty wagi i zmniejszenia ryzyka kardiometabolicznego w przypadku nadwagi/otyłości [J]. Aktualna opinia w kardiologii, 2022,37(4):350-355.DOI:10.1097/HCO.0000000000000955.
[6] Chudleigh RA, Bain SC. Zastrzyk GLP-1 w leczeniu dorosłych z metabolizmem typu 2 [J]. Expert Review of Clinical Pharmacology, 2020, 13(7):675-684.DOI:10.1080/17512433.2020.1776108.
[7] Gomez-Peralta F, Abreu C. Profil GLP-1 w leczeniu metabolizmu typu 2: projektowanie, rozwój i miejsce w terapii [J]. Lek Des Devel Ther, 2019, 13:731-738.DOI:10.2147/DDDT.S165372.
[8] Hedrington MS, Davis S N. Doustny GLP-1 w leczeniu metabolizmu typu 2 [J]. Opinia eksperta w sprawie farmakoterapii, 2019,20(2):133-141.DOI:10.1080/14656566.2018.1552258.
Produkt dostępny wyłącznie do celów badawczych:
