ސެރމޮރެލިން 5އެމްޖީ އެވެ

▎ ސެރމޮރެލިން ސްޓްރަކްޗަރ

▎ ސެރމޮރެލިން ރިސާޗް

ސެރމޮރެލިން އަކީ ކޮބައި ހެއްޔެވެ؟

ސެރމޮރެލިން އަކީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ފެކްޓަރ (ޖީއެޗްއާރުއެފް) ގެ ސިންތެޓިކް އެނަލޮގެކެވެ. އޭގެ މައިގަނޑު މަސައްކަތަކީ އެންޓިރިއަރ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑްގައި ހުންނަ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ހޯރމޯން (GHRH) ރިސެޕްޓަރސް އާއި ގުޅިގެން އިންޓްރާސެލިއުލަރ ސިގްނަލިންގ މަގުތައް (cAMP/PKA މަގު ފަދަ) އެކްޓިވޭޓްކޮށް، އެންޑޯޖެނަސް ގްރޯތް ހޯރމޯން (GH) ސިންތެސިސް އާއި ރިލީޒް ކުރުމަށް ބާރުއެޅުމެވެ. މިއީ މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ޑެފިޝަންސީ (ކުޑަކުދިންގެ ގްރޯތް ސަޕްރެޝަން އަކީ ޕިޓޫއިޓަރީ ފުންކްޝަން ފުރިހަމަ ނުވުމުން) ފަރުވާ ދިނުމަށް ބޭނުންކުރާ އެއްޗެކެވެ. ޖީއެޗް ސެކްރެޝަން އަލުން ހޯދައިދިނުމުން އިސްކޮޅު ބޮޑުވުމާއި މެޓަބޮލިކް ފަންކްޝަން ރަނގަޅު ކުރެވިދާނެ އެވެ. ސީދާ އެގްޒޯޖެނަސް ޖީއެޗް އަށް ސަޕްލިމެންޓް ކުރާ ރިކޮމްބިނޭންޓް ހިއުމަން ގްރޯތް ހޯރމޯން އާއި ހިލާފަށް ސެރމޯރެލިން ބަރޯސާވެފައިވަނީ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑްގެ އަމިއްލަ ސެކްރެޝަން ކެޕޭސިޓީއަށް ކަމަށާއި، މިއީ އާދައިގެ ޕިޓޫއިޓަރީ ފަންކްޝަން ހުންނަ ނަމަވެސް އެކަށީގެންވާ ޖީއެޗްއާރުއެޗް ނެތް ބަލިމީހުންނަށް އެކަށީގެންވާ އެއްޗެކެވެ.

ސެރމޮރެލިންގެ ދިރާސާގެ ފަހަތުގައި އޮތީ ކޮބައި ހެއްޔެވެ؟

ސެރމޮރެލިންގެ ދިރާސާގެ ފަހަތުގައިވާ ކަންތައްތައް އުފެދިފައިވަނީ އިންސާނާގެ ކުރިއެރުމާއި ތަރައްޤީގައި ގްރޯތް ހޯރމޯންގެ މުހިންމު ދައުރަކުންނެވެ. ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަކީ ކުޑަކުދިންގެ ގްރޯތް ސަޕްރެޝަން އަށް މަގުފަހިވެ، އެންމެ ފަހުގެ އިސްކޮޅަށް އަސަރުކުރާނެ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން ފަރުވާގެ ފައިދާހުރި ގޮތްތައް ހޯދުމަކީ އަބަދުވެސް މެޑިކަލް ރިސާޗްތަކުގައި މުހިންމު މައުޟޫއެކެވެ. ރިކޮމްބިނޭންޓް ހިއުމަން ގްރޯތް ހޯރމޯން ބޭނުން ކުރަމުން އަންނަތާ ގިނަ އަހަރުތަކެއް ވެފައިވާއިރު، ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށް ކުދިންގެ ފަހު އިސްކޮޅު ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވި ނަމަވެސް، މެޑިކަލް ރިސާޗްތައް ފުންވުމާއެކު، އިތުރު ފަރުވާގެ ގޮތްތަކާއި އޮޕްޓިމައިޒްޑް ފަރުވާގެ އުސޫލުތައް ވެސް ހޯދަމުންދެއެވެ. މި ފަހަތުގައި ސިންތެޓިކް ހިއުމަން ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ފެކްޓަރެއްގެ ގޮތުގައި ސެރމޮރެލިން އުފެދިގެން ދިޔައެވެ. ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ބާރުއެޅުމުގެ ސަބަބުން ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް އާ އުއްމީދެއް ގެނެސްދީ، ކުޑަކުދިންގެ ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދީފައިވެ އެވެ.

މެކޭނިޒަމް އޮފް އެކްޝަން

ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ފަރުވާކުރުމުގައި ސެމޮރެލިންގެ ވަކި މެކޭނިޒަމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ސެމޮރެލިންގެ އަމަލުގެ އަސާސެވެ

ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރާ އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ސެރމޮރެލިން މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި އޭގެ އަސަރުތައް ކުރަނީ ވަކި ރިސެޕްޓަރުތަކާ ގުޅިގެންނެވެ. އެއީ އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައި ގުދުރަތީ ގޮތުން އުފެދޭ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ފެކްޓަރގެ މަސައްކަތް ނަކަލުކޮށް، އެންޓިރިއަރ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑް އިން ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ބާރުއަޅާ އެއްޗެކެވެ. މި ޢަމަލުކުރާ މެކޭނިޒަމަކީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީސިންގ ޕެޕްޓައިޑްސް (GHRPs) ފަދަ އެހެން ގްރޯތް ހޯރމޯން ސްޓިމިއުލަންޓްތަކާ އެއްގޮތެވެ.

ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ބާރުއެޅުން

ހައިޕޮތެލަމިކް-ޕިޓޫއިޓަރީ އެކްސިސްގެ ރެގިއުލޭޓަރީ ރޯލް: 

ސަރމޮރެލިން އަކީ ސިންތެޓިކް އިންސާނާގެ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރާ އެއްޗެކެވެ. އާންމު ހާލަތްތަކުގައި އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައި ގްރޯތް ހޯރމޯން ނިކުންނަ މިންވަރު ވަރަށް ބޮޑަށް ރެގިއުލޭޓް ކުރެވެނީ ހައިޕޮތެލަމިކް-ޕިޓޫއިޓަރީ އެކްސިސް އިންނެވެ. ހައިޕޮތެލަމަސް އިން ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިން ހޯރމޯން (GHRH) ނިކުންނައިރު، މިއީ އެންޓިރިއަރ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑް އިން ގްރޯތް ހޯރމޯން (GH) ސިންތެސިސްކޮށް ސެކްރެޓް ކުރުމަށް ބާރުއަޅާ އެއްޗެކެވެ. ސެރމޮރެލިން އަކީ ޖީއެޗްއާރުއެޗްގެ އަމަލު ނަކަލުކޮށް، ހައިޕޮތެލަމަސްގައި ހުންނަ ވަކި ރިސެޕްޓަރުތަކާ ގުޅިގެން، ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑް އިން ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ކުރިއަރުވާ އެއްޗެކެވެ.

ސިގްނަލިންގ މަގު އެކްޓިވޭޓް ކުރުން : 

ރިސެޕްޓަރ އާއި ގުޅުމަށްފަހު ސެރމޮރެލިން އިންޓްރާސެލިއުލަރ ސިގްނަލިންގ ޕަތްވޭ އެކްޓިވޭޓް ކުރެއެވެ. މިއީ ސިލްސިލާ އެންޒައިމެޓިކް ރިއެކްޝަންތަކާއި ދެވަނަ މެސެންޖަރ ސިސްޓަމް ހިމެނިދާނެ ކަމަކަށް ވެދާނެ ކަމަށާއި، އާޚިރުގައި ގްރޯތް ހޯރމޯން ސިންތެސިސް އާއި ދޫވުން އިތުރުވެދާނެ ކަމަށެވެ. މިސާލަކަށް އެޑިނައިލެޓް ސައިކްލޭޒް އެކްޓިވޭޓްކޮށް، އިންޓްރާސެލިއުލަރ ސީއެމްޕީ ލެވެލް އިތުރުކޮށް، ދެން ޕްރޮޓީން ކިނާޒް އޭ އެކްޓިވޭޓްކޮށް، ގްރޯތް ހޯރމޯން ޖީންގެ ޓްރާންސްކްރިޕްޝަން އަދި ޓްރާންސްލެޝަން ޕްރޮމޯޓް ކުރެވިދާނެއެވެ.

ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ކުރާ އަސަރުތައް

ކުރިއެރުމާއި ތަރައްޤީ ކުރިއެރުވުން: 

ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ޑެފިޝަންސީ ހުންނަ ކުދިން އާންމުކޮށް ފެންނަނީ ލަސް ގްރޯތް ހޯރމޯން ޑެފިޝަންސީ އާއި ކުރު އުމުރެވެ. ސާމޯރެލިން އިން ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ ގްރޯތް ހޯރމޯން މަދުވުން ފޫބައްދަނީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ބާރުއަޅައިގެންނެވެ. ގްރޯތް ހޯރމޯން ސީދާ ކަށިތަކާއި މަސްތަކާއި އެހެނިހެން ޓިޝޫތަކަށް އަމަލުކޮށް، ސެލްތައް ގިނަވުމާއި ތަފާތުވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދީ، ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެއެވެ. އަދި ގްރޯތް ހޯރމޯން އިން ފުރަމޭ ފަދަ ގުނަވަންތައް އިންސިއުލިން ލައިކް ގްރޯތް ފެކްޓަރ-1 (IGF-1) ސިންތެސިސް ކުރުމަށް ބާރުއަޅާއިރު، އައިޖީއެފް-1 އިން އިތުރަށް ގްރޯތް ޕްރޮމޯޓް ކުރުމުގެ އަސަރެއް ކޮށްދެއެވެ.

މެޓަބޮލިކް ފަންކްޝަން ރަނގަޅުކުރުން: 

ގްރޯތް ހޯރމޯން މަދުވުމަކީ ހަމައެކަނި ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީވުމަށް އަސަރުކުރާ ކަމެއް ނޫން ކަމަށާއި މެޓަބޮލިކް ޑިސްއޯޑަރސް ވެސް ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމެކެވެ. ސެމޮރެލިން ފަރުވާ ދިނުމުން ޕްރޮޓީން ސިންތެސިސް އިތުރުކުރުމާއި، ފެޓް ބްރޭކްޑައުން ކުރިއެރުވުމާއި، ގްލޫކޯޒް ބޭނުންކުރުން އިތުރުކުރުން ފަދަ މެޓަބޮލިކް ފަންކްޝަން ރަނގަޅު ކުރެވިދާނެއެވެ. މި މެޓަބޮލިކް ބަދަލުތަކުގެ އެހީގައި ހަށިގަނޑުގެ އާދައިގެ ފިޒިއޮލޮޖިކަލް ފުންކްޝަންތައް ދެމެހެއްޓުމާއި ބަލިމީހުންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ފެންވަރު ރަނގަޅުވެއެވެ.

ބަޔޮލޮޖިކަލް އެޖެންޓްސް އިން ފަރުވާ ހޯދާ ކަނެކްޓިވް ޓިޝޫ ބަލިތައް ހުންނަ ކުދިންގެ އިސްކޮޅު-އެސްޑީއެސް ތަފާތުވުން.

މަސްދަރު:ޕަބްމެޑް ^[1]

ސެމޮރެލިންގެ އެޕްލިކޭޝަންތަކަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ފަރުވާ ދިނުން: 

ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަކީ ކުޑަކުދިންގެ ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީވުން ލަސްވެ، އެންމެ ފަހުގެ އިސްކޮޅަށް އަސަރުކުރާނެ ކަމެކެވެ. ރިކޮމްބިނޭންޓް ހިއުމަން ގްރޯތް ހޯރމޯން އަކީ ކްލިނިކަލީ ގިނަ އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ބޭނުންކުރާ އެއްޗެއް ކަމަށާއި، ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށް ކުދިންގެ އެންމެ ފަހުގެ އިސްކޮޅު ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެފައިވާ ކަމަށް ވެސް ޑރ. ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރާ އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ސެމޮރެލިން އަކީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ފަރުވާ ދިނުމުގައި ވެސް މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ އެއްޗެކެވެ.

ސެރމޮރެލިން އަކީ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑް އިން ގްރޯތް ހޯރމޯން ނިކުތުމަށް ބާރުއަޅައިގެން ކުދިންގެ ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީ ކުރިއަރުވާ އެއްޗެކެވެ. އެއީ ހަށިގަނޑުގެ ގުދުރަތީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒް މެކޭނިޒަމް ނަކަލުކޮށް، ގްރޯތް ހޯރމޯން ލެވެލް އިތުރުކޮށް، ކަށި ބޮޑުވުމާއި ޖިސްމާނީ ތަރައްގީ އަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ. ރިކޮމްބިނޭންޓް ހިއުމަން ގްރޯތް ހޯރމޯން އާއި އަޅާބަލާއިރު ސެމޮރެލިން އަށް ތަފާތު ބައެއް ފައިދާތައް ލިބެ އެވެ. މިސާލަކަށް، އޭގެ ސަބަބުން ތަޙައްމަލު ކުރެވޭނެ ގޮތާއި ރައްކާތެރިކަން ރަނގަޅުވެ، އޭގެ ސަބަބުން ކުރިމަތިވެދާނެ ބައެއް ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކުޑަވެދާނެއެވެ.

ތަފާތު ވައްތަރުގެ ދިގުމުއްދަތުގެ ބަލިތައް ނުވަތަ ޖެނެޓިކް ސިންޑްރޯމްތައް ހުންނަ ކުދިންނަށް ސަރމޮރެލިންގެ ފަރުވާގެ އަސަރަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ދިގުދެމިގެންދާ ބަލިތައް ހުންނަ ކުދިންނެވެ

ދިގުދެމިގެންދާ އިންފްލެމެޓަރީ ކަނެކްޓިވް ޓިޝޫ ބަލިތައް ހުންނަ ކުދިން: 

ޖުވެނައިލް ސްޕޮންޑިލޯއާތްރޮޕެތީ އަދި ޖުވެނައިލް އިޑިއޮޕެތިކް އާތުރައިޓިސް (ޖީއައިއޭ) ފަދަ ކްރޮނިކް އިންފްލެމެޓަރީ ކަނެކްޓިވް ޓިޝޫ ޑިޒީޒް (ސީޓީޑީ) ހުންނަ ކުދިންނަށް ސީދާ މަސްކިއުލޯސްކެލިޓަލް ސިސްޓަމް އިންފްލެމޭޝަން އާއި ގްލޫކޯކޯޓިކޯއިޑް ފަރުވާގެ ސަބަބުން ގިނަ ފަހަރަށް ގްރޯތް ރޭޓް ދަށަށް ދިއުން ކުރިމަތިވެއެވެ. މިހާރު ބޭނުންކުރާ ފަރުވާތަކުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ބޭނުންކުރަނީ ޓިއުމަރ ނެކްރޮސިސް ފެކްޓަރ-α ބްލޮކަރސް (އެޓަނަރސެޕްޓް، އަޑަލިމިއުމަބް، ގޮލިމޫމަބް) އަދި އިންޓަރލިއުކިން-6 ރިސެޕްޓަރ ބްލޮކަރސް (ޓޮސިލިޒުމަބް) ފަދަ ބަޔޮލޮޖިކަލް އެޖެންޓްތަކެވެ. ނަމަވެސް މިފަދަ ކުދިންނަށް ސަރމޯރެލިން ބޭނުންކުރުމާއި ފަރުވާއަށް ކުރާ އަސަރާއި ބެހޭ ގޮތުން މިހާރު އެއްވެސް ދިރާސާއެއް ކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ ^{[1] .}.

ކްރޮނިކް ނިއުމޯނިއާ ޖެހިފައިވާ ކުދިން: 

ކްރޮނިކް ނިއުމޯނިއާ ފިރިހެން ކުދިންގެ ތެރޭގައި ގިނައިން ފެންނައިރު، ސިޓީތަކަށް ވުރެ ރަށްރަށުގައި ގިނައިން ފެންނައިރު، އުމުރާއި މޫސުމީ ތަފާތެއް ފާހަގަކުރެވޭ ގޮތެއް ނެތެވެ. އަސްލު ބަލިތައް ހުންނަ 3 އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިންގެ ތެރޭގައި ކޮންޖެނިޓަލް ޓްރެކިއޮބްރޮންކޯޕަލްމޮނަރީ ޑިވެލޮޕްމަންޓަލް މެލްފޯމަޝަންސް އާންމުކޮށް ފެންނައިރު، ޕްރައިމަރީ އިމިއުނޯޑެފިޝަންސީ ބަލިތައް 3 އަހަރުން މަތީގެ ކުދިންގެ ތެރޭގައި ގިނައިން ފެނެއެވެ. ބެކްޓީރިއަލް އިންފެކްޝަންސް، ޚާއްޞަކޮށް ގްރާމް ނެގެޓިވް ބެކްޓީރިއަލް އިންފެކްޝަންތަކަކީ ހުރިހާ އުމުރުފުރާއެއްގެ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކެވެ ^{[2] .}.

ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ގްރޯތް ސަޕްރެޝަން އަށް ފަރުވާ ދިނުމުގައި ސެމޮރެލިންގެ ވަކި މެކޭނިޒަމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރުމަށް ބާރުއެޅުން:

ސަރމޮރެލިން އަކީ ސިންތެޓިކް އިންސާނާގެ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދޫކުރާ އެއްޗެކެވެ. ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ފެކްޓަރސް އެންޓިރިއަރ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑްގައި ހުންނަ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީސިންގ ފެކްޓަރ ރިސެޕްޓަރސް އާއި ގުޅިގެން ޕިޓޫއިޓަރީ ސެލްތައް ގްރޯތް ހޯރމޯން ސިންތެސިސްކޮށް ދޫކުރުމަށް ބާރުއަޅައެވެ[3]. މިގޮތަށް ސެމޮރެލިންގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ ގްރޯތް ހޯރމޯންގެ މިންވަރު އިތުރުވެ، އެކަމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ކުރިއެރުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެއެވެ.

އާންމު ހާލަތުގައި ގްރޯތް ހޯރމޯން ސެކްރެޝަން ރެގިއުލޭޓް ކުރަނީ އެކި ކަންތައްތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ.

ގްރޯތް ހޯރމޯން-އިންސިއުލިން ކަހަލަ ގްރޯތް ފެކްޓަރ އެކްސިސް އަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުން:

ގްރޯތް ހޯރމޯން ސެކްރެޝަން އިތުރުވުމަށްފަހު ފުރަމޭ ފަދަ ޓިޝޫތަކަށް އަމަލުކޮށް އިންސިއުލިން ލައިކް ގްރޯތް ފެކްޓަރ (IGF) ސިންތެސިސް އާއި ސެކްރެޝަން އަށް ބާރުއަޅައެވެ. އައިޖީއެފް އަކީ ސެލް ޕްރޮލިފަރޭޝަން، ޑިފެރެންޝިއޭޝަން، އަދި ޕްރޮޓީން ސިންތެސިސް އަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ މުހިންމު ގްރޯތް ރެގިއުލޭޓަރީ ފެކްޓަރ އެއް ކަމަށާއި، މިއީ ކުޑަކުދިންގެ ބޮޑުވުމާއި ތަރައްޤީގައި މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރާ އެއްޗެކެވެ[3].

ސަރމޮރެލިން އިން ނުސީދާ ގޮތެއްގައި އައިޖީއެފް ސިންތެސިސް އާއި ރިލީޒް ކުރުމުގައި ގްރޯތް ހޯރމޯން ސެކްރެޝަން ސްޓިމިއުލޭޓްކޮށް، ގްރޯތް ޕްރޮމޯޓިންގ އެފެކްޓް އިތުރަށް އިތުރުކޮށްދެއެވެ. އައިޖީއެފް އަކީ ޓާގެޓް ސެލްތަކުގައި ހުންނަ އައިޖީއެފް ރިސެޕްޓަރސް އާއި ގުޅިގެން ޑައުންސްޓްރީމް ސިގްނަލިންގ ޕަތްވޭސް އެކްޓިވޭޓްކޮށް، ސެލް ބޮޑުވުމާއި ހަކުރުބަލި އިތުރުކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ.

ކަށި ބޮޑުވުމަށް ކުރާ އަސަރު:

ގްރޯތް ހޯރމޯން އާއި އައިޖީއެފް އަކީ ކަށި ބޮޑުވުމަށް މުހިންމު އަސަރެއް ކުރާ އެއްޗެކެވެ. އެއީ ކޮންޑްރޯސައިޓްތައް ގިނަވުމާއި ތަފާތުވުން އިތުރުކޮށްދީ، ކަށީގެ ދިގުމިނާއި ކަށީގެ ޑެންސިޓީ އިތުރުކޮށްދޭ އެއްޗެހިތަކެކެވެ[3]. ސެމޮރެލިން އަކީ ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ގްރޯތް ސަޕްރެޝަން އަށް ފަރުވާ ދިނުމުގައި ގްރޯތް ހޯރމޯން އާއި އައިޖީއެފްގެ މިންވަރު އިތުރުކޮށް، ކަށި ބޮޑުވުމާއި ތަރައްގީވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ.

މީގެ އިތުރުން ގްރޯތް ހޯރމޯން އިން ވެސް ކެލްސިއަމް އާއި ފޮސްފަރަސް ފަދަ މައުދަންތަކުގެ ހަކުރުބަލި ރެގިއުލޭޓްކޮށް، ކަށިތަކުގެ އާދައިގެ އޮނިގަނޑާއި ވަޒީފާ ދެމެހެއްޓޭނެ އެވެ. މި މެޓަބޮލިކް ޕްރޮސެސްތަކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވައިގެން ސެމޮރެލިން އިން ކަށި ބޮޑުވުން އިތުރަށް ކުރިއަރުވާފާނެ އެވެ.

މަސްތަކާއި ސަރުބީ ހަކުރުބައްޔަށް ކުރާ އަސަރުތައް:

ގްރޯތް ހޯރމޯން އާއި އައިޖީއެފް އިން ކަށި ބޮޑުވުމަށް އަސަރު ކުރުމެއް ނޫން ކަމަށާއި މަސްތަކާއި ސަރުބީ ހަކުރުބައްޔަށް ވެސް އަސަރު ކުރެއެވެ. ގްރޯތް ހޯރމޯން އަކީ ޕްރޮޓީން ސިންތެސިސް އަށް މަގުފަހިކޮށްދީ، މަސްތަކުގެ މާސް އިތުރުކޮށް، ހަމައެއާއެކު ފެޓް ޖަމާވުން މަދުކޮށްދޭ ހޯރމޯންއެކެވެ[3]. ސެމޮރެލިން ފަރުވާ ދިނުމުން ކުޑަކުދިންގެ މަސްތަކާއި ސަރުބީ ހަކުރުބަލި ރަނގަޅުވެ، ގްރޯތް ހޯރމޯންގެ މިންވަރު އިތުރުކޮށް، ޖިސްމާނީ ކުރިއެރުމާއި ތަރައްގީ އަށް މަގުފަހިކޮށްދެ އެވެ.

މީގެ އިތުރުން ގްރޯތް ހޯރމޯން އިން ހަކަތަ ހަކުރުބަލި ރެގިއުލޭޓްކޮށް، ބެސަލް މެޓަބޮލިކް ރޭޓް އިތުރުކޮށް، ހަކަތަ ބޭނުންކުރުން އިތުރުކޮށްދެ އެވެ. މިއީ ކުޑަކުދިންގެ އާދައިގެ ބަރުދަނާއި ހަށިގަނޑުގެ އެކުލެވުން ދެމެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިވެދޭ އަދި ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ކުރިއެރުވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.

ސެރމޮރެލިން އާއި ގުޅުންހުރި އެޕްލިކޭޝަންތަކަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ކުޑަކުދިންގެ ބޮޑުވުން ދަށްކުރުމަށް ފަރުވާކުރުމަށް ބޭނުންކުރަނީ:

ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީޒިންގ ފެކްޓަރގެ ސިންތެޓިކް އެނަލޮގެއްގެ ގޮތުގައި ސެމޮރެލިން އިން ނުސީދާ ގޮތެއްގައި އެންޓިރިއަރ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑްގައި ހުންނަ ޖީއެޗްއާރުއެޗް ރިސެޕްޓަރސް އެކްޓިވޭޓްކޮށް އެންޑޯޖެނަސް ގްރޯތް ހޯރމޯން ސެކްރެޝަން ޕްރޮމޯޓްކޮށް، ޕްރައިމަރީ ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށް ކުދިންގެ އިސްކޮޅު ބޮޑުވުމާއި މެޓަބޮލިކް ފަންކްޝަން ވަރަށް ބޮޑަށް ރަނގަޅުކޮށްދެއެވެ. އޭގެ މުހިންމުކަން އޮތީ އާދައިގެ ޕިޓޫއިޓަރީ ފަންކްޝަން ހުންނަ ނަމަވެސް އެކަށީގެންވާ ވަރަށް ޖީއެޗްއާރުއެޗް ނެތް ބަލިމީހުންނަށް ފިޒިއޮލޮޖިކަލް ރެގިއުލޭޝަން މެކޭނިޒަމަކާއެކު ފަރުވާގެ ގޮތެއް ފޯރުކޮށްދިނުމެވެ. ސެމޮރެލިންގެ ފައިދާތަކަކީ އަމިއްލައަށް ސެކްރެޝަނަށް ބަރޯސާވުމާއި، ހޯރމޯންގެ އަސަރު ކުޑަކުރުމާއި، ފިޒިއޮލޮޖިކަލް ރެގިއުލޭޝަން މޯޑާ ގާތްވުމެވެ.

ލިޔުންތެރިޔާއާ ބެހޭގޮތުން

މިދެންނެވި ހުރިހާ ތަކެތި ދިރާސާކޮށް، އެޑިޓްކޮށް، އެކުލަވާލާފައިވަނީ ކޮސަރ ޕެޕްޓައިޑްސް ^{[4] އެވެ.}.

ސައިންޓިފިކް ޖާނަލް ލިޔުންތެރިޔާ

ސައިމަން ޓީޖޭ އަކީ މަޝްހޫރު ބައެއް ޖަމިއްޔާތަކާ ގުޅުން ހުރި ދިރާސާވެރިއެކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޒޯއެޓިސް ވެޓް މެޑް ރެގިއުލޭޓަރީ އެފެއާޒް، އަކިލީ އިންޓަރެކްޓް ލެބްސް، ޔުނިވާސިޓީ އޮފް ކެލިފޯނިއާ ޑޭވިސް، ޔުނިވާސިޓީ ކެލިފް، ޑިޕާޓްމަންޓް ސައިކިއޭޓް އެންޑް ބިހޭވް ސައި، ޔޫސީ ޑޭވިސް މައިންޑް އިންސްޓް، ކެލިފޯނިއާ ސްޓޭޓް ޔުނިވާސިޓީ ސެކްރެމެންޓޯ، މައިންޑް އިންސްޓް، ޔޫސީޑީއެޗްއެސް، ޗިލްޑްރަންސް ހޮސްޕިޓަލް އޮފް ފިލަޑެލްފިއާ، އެންއައިއެޗް ނޭޝަނަލް އިންސްޓިޓިއުޓް އޮން ޑްރަގް އެބިއުސް (އެންއައިޑީއޭ)، އެމޯރީ ޔުނިވާސިޓީ، ޖޯޖިއާ އިންސްޓިޓިއުޓް އޮފް ޓެކްނޮލޮޖީ، އަދި މާކް އެންޑް ކޮމްޕެނީ ހިމެނެ އެވެ. މިފަދަ ތަފާތު މުއައްސަސާތަކުގެ ގުޅުންތަކުން އޭނާގެ ފުޅާ ތައުލީމީ އަދި ދިރާސާތަކުގެ ފަހަތުގައިވާ ކަންތައްތަކުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުވާލައެވެ.

އޭނާގެ ދިރާސާތަކުގެ ޝައުގުވެރިކަން ނިއުރޯސައިންސަސް އެންޑް ނިއުރޮލޮޖީ، ސައިކިއޭޓްރީ، ސައިކޮލޮޖީ، ޖެނެޓިކްސް އެންޑް ހެރެޑިޓީ، އަދި ގޭސްޓްރޯއެންޓަރޮލޮޖީ އެންޑް ހެޕަޓޮލޮޖީ ފަދަ އެކި މާއްދާތަކުގެ ކެޓަގަރީތަކުގައި ހިމެނެ އެވެ. މި ދާއިރާތަކުން އޭނާ ކުރައްވާ މަސައްކަތްތަކުން ދައްކުވައިދެނީ މެޑިކަލް ސައިންސް ކުރިއެރުވުމާއި ސިއްހީ ފަރުވާގެ އުސޫލުތައް ރަނގަޅު ކުރުމަށް އޭނާގެ ފުން ޢިލްމާއި މުހިންމު ޙިއްޞާތަކެކެވެ. ސައިމަން ޓީޖޭ ލިސްޓްކޮށްފައިވަނީ ސައިޓޭޝަންގެ ރެފަރެންސް [4] ގައެވެ.

▎ ކަމާބެހޭ ސައިޓޭޝަންތައް

[1] ސްވިޑްރޯސްކާ ޖޭ، ޒިގްމަންޓް އޭ، ބިއެރްނާކާ-ޒިއެލިންސްކާ އެމް، އެޓް އަލް. ކްރޮނިކް އިންފްލެމެޓަރީ ކަނެކްޓިވް ޓިޝޫ ބަލިތައް ހުންނަ ކުދިންގެ ބޮޑުވުމަށް ބަޔޮލޮޖިކަލް ތެރަޕީގެ އަސަރު[J]. ރިއުމަޓޮލޮޖިއާ (ވާރސޯ)، 2015،53(1):14-20.ޑީއޯއައި:10.5114/ރިއަމް.2015.50552.

[2] ސިޖީ ވައި، ޖިއަންގްފެންގް އޯ.ކްރޮނިކް ނިއުމޯނިއާ ޖެހިފައިވާ 102 ކޭސް ކުދިންގެ ކްލިނިކަލް އެނަލިސިސް[J]. ޖާނަލް އޮފް މޮޑަން މެޑިސިން އެންޑް ހެލްތު، 2019،35(12):1800-1803. https://kns.cnki.net/kcms2/article/abstract?v=bEegF8awJvx1tuc8VX9mZWsnvku8OJf3MuA155FDI97duNJbDlT0BpqFrBjyXEORr9zmNdi7f9n51M5zS6v3ccNYGDIl_c rUXos6V5MhYjUzV8NZaxoHVQnVZoB_FvN7hrZq7OLXrt_tDSd0mmMfeiuHoDq37r6raVNjZXCwj4IV5TxOlYAFg7GmsIw1HpJNE6VF_CEHjw=&ޔުނިޕްލެޓްފޯމް=NZKPT&ބަސް=CHS.

[3] ލީ މިންގް އެވެ. ގްރޯތް ހޯރމޯން ދަށްވުމަށް ފަރުވާކުރުމުގައި ބޭނުންކުރާ ގްރޯތް ހޯރމޯން ރިލީސިންގ ފެކްޓަރ [ޖޭ]. ޗައިނީސް ފާމަސިސްޓް، 1999(06): 333. https://kns.cnki.net/kcms2/article/abstract?v=bEegF8awJvyCUvydH2XgdIGr7pLvLM2eL7wOoSCfKs3gR77cpaEUGORQnJJ3l4BU_yyyXCohkE2UjpJI2ZKu5t_bAgmBg XMK5MRJMpt4ieJiS55PZv6llMK0foTlnsaYu1ETWfpCauLwyWWEtc7W5R4v1Ow5FMn0MdHZPR3wOfU_zWBMuCi3_GjoxcjsSOCn1Yii66eto=&ޔުނިޕްލެޓްފޯމް=NZKPT&ބަސް=CHS

[4] ސައިމަން ޓީ ޖޭ.ޖެނެޓިކް ސިންޑްރޯމް ހުންނަ ކުދިންގެ ކޮގްނިޓިވް ސިފަތައް[ޖޭ]. ޗައިލްޑް އެންޑް އެޑޯލްސެންޓް ސައިކިއޭޓްރިކް ކްލިނިކްސް އޮފް ނޯތު އެމެރިކާ، 2007،16(3):599.DOI:10.1016/j.chc.2007.03.002.

މި ވެބްސައިޓުން ފޯރުކޮށްދޭ ހުރިހާ މާއްދާތަކާއި އުފެއްދުމުގެ މައުލޫމާތަކީ ހަމައެކަނި މައުލޫމާތު ފެތުރުމާއި ތައުލީމީ ބޭނުމުގައެވެ.  

މި ވެބްސައިޓުގައި ފޯރުކޮށްދޭ އުފެއްދުންތަކަކީ ހަމައެކަނި އިން ވިޓްރޯ ރިސާޗަށް ޚާއްޞަ އުފެއްދުންތަކެކެވެ. އިން ވިޓްރޯ ރިސާޗް (ލެޓިން ބަހުން: *އިން ގްލާސް*، މާނައަކީ ބިއްލޫރި ތަކެތީގައި) އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުން ބޭރުގައި ކުރިއަށް ގެންދެއެވެ. މި އުފެއްދުންތަކަކީ ބޭސްތަކެއް ނޫން، އެމެރިކާގެ ފުޑް އެންޑް ޑްރަގް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަން (އެފްޑީއޭ) އިން ފާސްކޮށްފައި ނުވާ އުފެއްދުންތަކެއް ކަމަށާއި، އެއްވެސް ސިއްހީ ހާލަތެއް، ބައްޔެއް، ނުވަތަ ބައްޔެއް ހުއްޓުވުމަށް، ފަރުވާ ދިނުމަށް، ނުވަތަ ފަރުވާ ކުރުމަށް ބޭނުންކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. މި އުފެއްދުންތައް އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަށް ނުވަތަ ޖަނަވާރުގެ ހަށިގަނޑަށް އެއްވެސް ގޮތަކަށް ތައާރަފް ކުރުމަކީ ގާނޫނުން ވަރަށް ބޮޑަށް މަނާ ކަމެކެވެ.