Cocer Peptides fɛ
a bɛ tile 29 bɔ
BƐƐRƐ KUNNAFONIW NI FƐRƐW KUNNAFONIW BƐƐ MIN BƐ NI WEBSITE KAN NA, U BƐ KUNNAFONIW FƆLƆ DƆRƆN NI KALANSENW YE.
Fɛn minnu bɛ di nin siti in kan, olu dabɔra ɲininiw dɔrɔn kama in vitro. Sɛgɛsɛgɛli in vitro (latinkan na: *glasi kɔnɔ*, o kɔrɔ ye gilasi kɔnɔ) bɛ kɛ hadamaden farikolo kɔkan. Nin fura ninnu tɛ furaw ye, Ameriki ka dumuniko ni furako ɲɛmɔgɔso (FDA) ma sɔn u ma, wa u man kan ka kɛ ka furakɛli bana, bana walima bana si bali, k’a furakɛ, walima k’a furakɛ. A dagalen don kosɛbɛ sariya fɛ ka nin fɛn ninnu don hadamaden walima bagan farikolo la cogo o cogo.
Kuma bɛɛ lajɛlen
ARA-290 ye polipɛtidi ye min tɛ joli-sira-funu ye, asidi aminiki 11 bɛ min na, o bɛ bɔ eritoropoyitini (EPO) la. A bɛ nɔ suguya caman kɛ fɛnɲɛnamaw la, a kɛtɔ ka a siri kɛrɛnkɛrɛnnenya la dilancogo bangenen (IRR) la. ARA-290 tɛ i n’a fɔ EPO, a bɛ banakisɛfagalanw ni farikolo yɔrɔw lakanani baara mara minnu bɛ EPO taamasiɲɛ ye.

Jaa 1 Dilanbaga bangenen ka ɲɛnamaya kɛcogo bɛ dɔn a minɛbaga yɔrɔ fitininw danfara waati ni yɔrɔ la, olu minnu bɛ jɛ ka dilancogo bangenen ni a kɔnɔna ligandi, n’o ye eritoropoyitini hEPO (hEPO) dilan.
Fɛɛrɛ min bɛ Kɛ ni wale ye
(1) A bɛ banakisɛw kɛlɛ
Funubanakisɛw ka baarakɛcogo balili : Funubanakisɛ suguya caman na, ARA-290 bɛ se ka funubanakisɛw baarakɛli bali. Misali la, sosow ka degun misali dɔ la min bɛ sɔrɔ degun basigilen fɛ, ARA-290 tali don o don, o ye CD11b0Ly6Gʰ0 neutrophils ni CD11b0Ly6Cʰ0 monocytes caya ni/walima u hakɛ caya kolotugudaw ni meninges kɔnɔ minnu bɛ sɔrɔ degun basigilen fɛ, o fana kɔsegin baarakɛli, o la, a bɛ degun ɲɔgɔnna kɛcogo ɲɛ sosow la, ni nɔ minnu bɛ i n’a fɔ fluoxetine ta.
Funubanakisɛw bɔli ɲɛnabɔli : ARA-290 bɛ funufɛnw bɔli ɲɛnabɔ ka ɲɛ. Lupus érythématose systemique (SLE) sosow ka misali la, ARA-290 ye funubana sitokiniw IL-6, MCP-1 ani TNF-α hakɛ dɔgɔya joli la, ka joli la farikolojidɛsɛbanakisɛfagalanw (ANAs) ni ADN fila-fila kɛlɛli otoanticorps bali kosɛbɛ, ka IgG ni C3 bilali dɔgɔya, ka ɲɛgɛnɛsiralabanaw taamasiɲɛw ɲɛ. Sisplatini bɛ sɔrɔ sugunɛbilenni modɛli la, ka kɔn furakɛli ɲɛ ni ARA-290 ye, o ye funu dɛmɛni sitokiniw hakɛ dɔgɔya i n’a fɔ TNF-α, IL-6 ani IL-1β, o la, funu jaabiw bɛ nɔgɔya sugunɛbara la.
Funu taamasiɲɛw siraw balili : ARA-290 bɛ se k’a ka banakisɛfagalanw kɛ ni a ye taamasiɲɛw sira dɔw bali minnu bɛ tali kɛ funu na. Ni a sirilen don IRR la, a bɛ se ka nɔ bila jiginɛ molekiyɔmuw ka ko kɛlenw na minnu bɛ tali kɛ funu jaabiw la, o la, a bɛ funu taamasiɲɛw cili ni u bonya bali ani ka laban ka funu walew nɔgɔya.
(2) Banakisɛfagalanw ka nɔ bila
Makɔrɔfaga baarakɛcogo ɲɛnabɔli : ARA-290 jɔyɔrɔ ka bon ɲɛnabɔli la makɔrɔfaga baarakɛcogo la. Kɔrɔbɔli minnu kɛra in vitro kɔnɔ, olu b’a jira ko a bɛ se ka makɔrɔfagaw ka funu baarakɛcogo bali ka sɔrɔ k’u ka fagositɛri baara yiriwa ka taa apoptose selilɛriw fan fɛ. SLE sosow ka misali la, ARA-290 bɛ dɔ bɔ sugunɛ na apoptose selilɛriw hakɛ la, a kɛtɔ ka makɔrɔfaga baara ɲɛnabɔ, o bɛ se ka kɛ fɛɛrɛ jɔnjɔn dɔ ye min bɛ a ka SLE taamasiɲɛw ɲɛnabɔ.
A bɛ nɔ bila farikolo tangalanw balansi la : Bana misali dɔw la, ARA-290 bɛ se ka farikolo tangacogo ɲɛnabɔ ni a bɛ balansi sɛmɛntiya farikolo tangalanw hakɛ danfaralenw ni ɲɔgɔn cɛ. Sogow ka degun basigilen misali dɔ la, ARA-290 ka farikolo tangalanw hakɛ kɛrɛnkɛrɛnnenw ɲɛnabɔli kolotugudaw ni ɲɛgɛnɛsiraw la, o bɛ dɛmɛ ka farikolo tangalanw balansi segin, o la, funu jaabiw nɔ bɛ dɔgɔya farikoloɲɛnajɛ la ani ka kɛwalew ɲɛ minnu bɛ i n’a fɔ degun.

Jaa 2 Dilancogo bangenenw ka baarakɛcogo bɛ dɔ bɔ masinko alodiniya la, nɛrɛmugu joginni kɔfɛ (SNI) sosow la.
(3) Farikolo yɔrɔw lakanani nɔw
Kɔnɔnatumuw dilancogo ni u lasegincogo sabatili : ARA-290 bɛ se jira ka seliluw dilancogo ni u lasegincogo sabati farikolo yɔrɔw jogincogo misali suguya caman na. Sukarodunbana senkɔniw (DFU) wuluw ka misali la, ARA-290 tali sigida la, o bɛ joginda datuguli teliya kosɛbɛ, ka kolajɛ ni farikolojɔli dumuniw caya, ani ka fari joginda dilancogo sabati. O bɛ kɛ ni IRR baarakɛli ye, o min bɛ kɛ sababu ye ka taamasiɲɛw sira caman daminɛ selilu kɔnɔ, ka selilu caya, ka taa yɔrɔ wɛrɛ ani ka danfara don u ni ɲɔgɔn cɛ, o laban bɛ na ni farikolo yɔrɔw dilancogo ye.
Oksidan degun tiɲɛni dɔgɔyali : Oksidan degun jɔyɔrɔ ka bon bana caman sɔrɔli la minnu bɛ sɔrɔ funu fɛ. ARA-290 bɛ se ka dɔ bɔ tiɲɛni na min bɛ sɔrɔ oksidan degun fɛ farikolo yɔrɔw la. Kalan minnu kɛra joli siraw sɔgɔsɔgɔnijɛ (AS) kan, ARA-290 bɛ se ka oksizɛni suguya minnu bɛ se ka kɛ (ROS) sɔrɔli bali makɔrɔfagaw fɛ funu cogoyaw la, ka oksidan degun hakɛ dɔgɔya, ani ka dɔ bɔ tiɲɛni na endoteliyali selilɛriw la min bɛ sɔrɔ lipoprotéines oxidatives modifiées fɛ, o bɛ AS ka ɲɛtaa bali. Sisplatini bɛ sugunɛbilenni modɛli la, ARA-290 bɛ sugunɛ tiɲɛni nɔgɔya oksidan degun fɛ, a kɛtɔ ka dɔ fara farikolo tangalanw hakɛ kan, i n’a fɔ glutathione peroxidase (GPx) ani superoxide dismutase (SOD), ani ka malondialdehyde (MDA) ni ROS hakɛ dɔgɔya.
Aplikasi minnu bɛ kɛ
(1) Hakilila-banaw
Degunw : Sɛgɛsɛgɛli minnu kɛra degun basigilenw deguncogo misaliw la, olu y’a jira ko ARA-290 ye degun ɲɔgɔnna kɛcogo ɲɛ sosow la, o b’a jira ko a bɛ se ka kɛ degunw furakɛli la. Degun banakisɛ sɔrɔcogo bɛ tali kɛ funu jaabiw la kosɛbɛ, wa ARA-290 ka funu ni farikolo tangalan nɔ bɛ se ka fɛɛrɛ kuraw di degun furakɛli ma, o bɛ se ka kɛ degun fura kura ye.
Ischemic Stroke : Sosow ka misali la, minnu bɛ kɛ sababu ye ka ɲɛgɛnɛsiralabanaw tanga (MCAO), ARA-290 ye farikolo tangacogo jira i n’a fɔ eritoropoyitini (EPO), o bɛ dɔ bɔ kosɛbɛ senfagabana apoptose ni funu sitokini hakɛ la kunsɛmɛ na. ARA-290 ka farikolo tangacogo nɔw bɛ sɔrɔ β-adrenergic receptor (βCR) fɛ, wa u tɛ joli-sira-funu bila mɔgɔ la. O bɛ kɛ sababu ye ka fɛɛrɛ kuraw di ani furakɛli fura minnu bɛ se ka kɛ walasa ka joli segin furakɛli kɛ.
(2) Bana minnu bɛ sɔrɔ farikolo tangalanw fɛ
Lupus érythématose systémique (SLE): Kɔlɔsili minnu kɛra SLE sosow ka misaliw la, olu y’a jira ko ARA-290 bɛ SLE taamasiɲɛw ɲɛ kosɛbɛ, ka farikolo tangalanw bɔli bali, ka sugunɛ funu ni tiɲɛni dɔgɔya, wa a tɛ joli bɔli lawuli. Ni an y’a jateminɛ ko dan bɛ SLE furakɛli la sisan, ARA-290 bɛ layidu ta ko a ye fura kura ye min bɛ se ka kɛ SLE furakɛli la, min bɛ furakɛli suguya ɲumanw di banabagatɔw ma.
(3) Gɛlɛya minnu bɛ sɔrɔ sukarodunbana fɛ
Sukarodunbana senkɔniw : Jabɛtibana senkɔniw misali dɔ la, ARA-290 tali sigida la, o bɛ joginda kɛnɛyali sabati kosɛbɛ, ka sukaro ni tulumafɛnw sɛnɛcogo ɲɛ, ani ka funufɛnw hakɛ dɔgɔya. O b’a jira ko ARA-290 bɛ se ka kɛ sababu ye ka joginda kɛnɛyali furakɛ min bɛ sɔrɔ sukarodunbana fɛ, o bɛ hakilina kuraw ni fɛɛrɛ kuraw di sukarodunbana senkɔniw furakɛli la.
(4) Sugunɛbanaw
Sisplatini ka sugunɛbilenni : Sisplatini ka sugunɛbilenni misali dɔ la, ARA-290 ye sugunɛ tiɲɛni nɔgɔya sisplatini fɛ, a ka apoptose, inflammation ani antioxydant nɔw fɛ. O b’a jira ko ARA-290 bɛ se ka kɛ fɛɛrɛ kura ye sugunɛ jogin jugumanba kunbɛnni ni a furakɛli la, min bɛ sɔrɔ sisplatini fɛ, o bɛ sugunɛ lakanani di banabagatɔw ma minnu bɛ sisplatini chimiothérapie kɛ.
(5) Dusukun ni jolisiraw banaw
Atherosclerose : Kɔrɔbɔli minnu kɛra in vitro ani in vivo fila bɛɛ la, olu b’a jira ko ARA-290 bɛ funu jaabiw bali ka ɲɛ, oksizɛni suguya minnu bɛ se ka kɛ sababu ye ka u yɛrɛ faga, ka apoptose, ka jiginni, ani ka fomu selilɛriw dilan sosow ka makɔrɔfagaw la, ka fara plaki yɔrɔ bonya kan sosow ka aortas kɔnɔ. O b’a jira ko ARA-290 nafa bɛ se ka kɛ jolilabanaw kɛlɛli la, wa a bɛ se ka kɛ fura kura ye dusukun ni jolisiraw banaw kunbɛnni ni u furakɛli kama.
Kuncɛli
Kuma surun na, ARA-290, i n’a fɔ pepitiri min bɛ funu kɛlɛli, farikolo tangalan ani farikolo tangacogo kɛrɛnkɛrɛnnenw, furakɛli seko dɔw bɛ a la funubana suguya caman furakɛli la.
Sosow (Sɔrɔyɔrɔw).
[1] Wang R, Yang Z, Huang Y, ani mɔgɔ wɛrɛw. Pepitiri ARA290 min bɛ bɔ eritoropoyitini na, o bɛ kɛ sababu ye ka kunsɛmɛnasumaya kɛ $eta$‐common receptor fɛ sosow la minnu bɛ ni kunsɛmɛnasumaya ye[J]. Cns Neuroscience & Furakɛcogo, 2024,30. Kalanjɛ ni sɛbɛnni: kalanjɛ ni sɛbɛnni gafew
[2] Ghassemi-Barghi N, Ehsanfar Z, Mohammadrezakhani O, ani a ɲɔgɔnnaw. ARA290, n’o ye ligandi kɛrɛnkɛrɛnnen ye Eritoropoyitini/CD131 Hɛtɛroreseptɛri la, ka tangacogo fɛɛrɛ min bɛ kɛ ka ɲɛsin Sisplatini ka ɲɛgɛnɛsiralabanaw ma, apoptose ni funu siraw sendonli ma[J Funu, 2023,46(1):342-358.DOI:10.1007/s10753-022-01737-7.
[3] Mashreghi M, Bayrami Z, Sichani N, ani a ɲɔgɔnnaw. Sɛgɛsɛgɛli dɔ kɛra in vivo kɔnɔ joginda kɛnɛyali baara kan Ligandi kɛrɛnkɛrɛnnen ka dilancogo bangenen na, ARA290, ni sukarodunbana bagan modɛli ye[M]. 2023.10.21203/rs.3.rs-2520194/v1. Bamako, Mali.
[4] Xu G, Zou T, Deng L, ani mɔgɔ wɛrɛw. Nonerythropoietic Erythropoietin Mimetic Peptide ARA290 bɛ degun basigilenw ka degun ni funu nɔgɔya sosow la[J]. Dancɛw furakɛli la, 2022,13:896601.DOI:10.3389/fphar.2022.896601.
[5] Huang B, Jiang J, Luo B, ani mɔgɔ wɛrɛw. Pepitiri min bɛ bɔ eritoropoyitini na, o tɛ joli-sira-funu ye, o bɛ sosow tanga lupus (lupus érythématose) ma min bɛ sɔrɔ farikolo la[J]. Selulɛri ni molekiyɔmu furakɛli gafe, 2018,22(7):3330-3339.DOI:10.1111/jcmm.13608.
[6] Dahan A, Brines M, Niesters M, ani a ɲɔgɔnnaw. Ka bangekɔlɔsi dilanbaga laɲini walasa ka farikolojidɛsɛ furakɛ[J]. Dimiko kunnafoniw, 2016,1(1):e566.DOI:10.1097/PR9.0000000000000566.
[7] Zhang W, Yu G, Zhang M. ARA 290 bɛ banakisɛfagalanw dimi lajɔ ni TRPV1 sira laɲini ye: Farikolo tangacogo ni sɔgɔsɔgɔninjɛ cɛ jɛɲɔgɔnya[J]. Pepitidiw, 2016,76:73-79.DOI:10.1016/j.pepitidiw.2016.01.003.
Fɛn min bɛ sɔrɔ ɲininiw dɔrɔn kama:
