Cocer Peptides fɛ 
a bɛ tile 23 bɔ
BƐƐRƐ KUNNAFONIW NI FƐRƐW KUNNAFONIW BƐƐ MIN BƐ NI WEBSITE KAN NA, U BƐ KUNNAFONIW FƆLƆ DƆRƆN NI KALANSENW YE.
Fɛn minnu bɛ di nin siti in kan, olu dabɔra ɲininiw dɔrɔn kama in vitro. Sɛgɛsɛgɛli in vitro (latinkan na: *glasi kɔnɔ*, o kɔrɔ ye gilasi kɔnɔ) bɛ kɛ hadamaden farikolo kɔkan. Nin fura ninnu tɛ furaw ye, Ameriki ka dumuniko ni furako ɲɛmɔgɔso (FDA) ma sɔn u ma, wa u man kan ka kɛ ka furakɛli bana, bana walima bana si bali, k’a furakɛ, walima k’a furakɛ. A dagalen don kosɛbɛ sariya fɛ ka nin fɛn ninnu don hadamaden walima bagan farikolo la cogo o cogo.
Kɔrɔya, n’o ye fɛn ye min tɛ se ka bali fɛnɲɛnamaw la, o kɛra dɔnniya ɲininiw jɔyɔrɔba ye kabini tuma jan. Ni fɛnɲɛnamaw bɛ kɔrɔbaya, farikolokisɛw bɛ don dɔɔni dɔɔni kɔrɔya cogo la, wa o kɔrɔyabanakisɛw dalajɛli bɛ se ka nɔ jugu bila farikolo yɔrɔw ni farikolo yɔrɔw baaracogo ɲuman na, o bɛ na ni bana suguya caman ye minnu bɛ sɔrɔ kɔrɔya fɛ. FOX04 – DRI nafa ka bon farikolo kɔrɔlenw bɔli la.
Kuma bɛɛ lajɛlen
DSIP pepitiri, n’o ye Delta-Sleep-Inducing Peptide ye, o ye pepitiri biyo-regulateur ye min bɛ farikolo la. A bɛ sunɔgɔcogo ɲɛnabɔ. Ka fara o kan, a bɛ nɔ bila farikolo funteni hakɛ labɛnni na, dusukun tantanni na, tansiyɔn na, dimi hakɛ la, ani farikolojidɛsɛ furaw la, ni o nɔ ninnu bɛ a jira ko a bɛ tali kɛ waati kɔnɔna na.
DSIP Peptide ka baara kɛcogo sunɔgɔ la
Neurotransmetteurs (banakisɛfagalanw) ka sariyasun
5-Hydroxytryptamine (5-HT): 5-HT ye farikolojidɛsɛ fura nafama ye min ni sunɔgɔ labɛnni bɛ tali kɛ ɲɔgɔn na kosɛbɛ. Sunɔgɔbaliya cogoyaw la, i n’a fɔ sunɔgɔbaliya min bɛ sɔrɔ PCPA fɛ, 5-HT hakɛ bɛ dɔgɔya kosɛbɛ. Sɛgɛsɛgɛliw y’a jira ko DSIP pepitiriw bɛ se ka dɔ fara 5-HT hakɛ kan hipokampus farikolo yɔrɔw la, o la, sunɔgɔ bɛ ɲɛ. 5-HT bɛ se ka senfagabana wulicogo ɲɛnabɔ ni a bɛ baara kɛ ni a minɛbaga suguya fitininw ye, o la, a bɛ nɔ bila sunɔgɔ ni kununcogo la. 5-HT1A minɛbagaw bɛ se ka ɲɛda lamaga teliyabali (NREM) sunɔgɔ sabati, ka sɔrɔ 5-HT2A minɛbagaw bɛ se ka dɔ bɔ kununni waati la, ka dɔ fara sunɔgɔ waati bɛɛ kan. DSIP pepitiriw bɛ se k’u ka sariyaw sigi sunɔgɔ la ni u bɛ 5-HT bɔli, a tali kokura, walima a ni a minɛbagaw ka jɛɲɔgɔnya sɛmɛntiya.
Dopamine (DA): Dopamine fana jɔyɔrɔ ka bon sunɔgɔ labɛnni na. Ni cogoya bɛnnen don, dopaminergique neurones ka baara bɛ kɛ sababu ye ka kununni sabati. Dopamine hakɛ balanbaliya bɛ se ka kɛ sababu ye ka sunɔgɔbaliya bila mɔgɔ la. Sunɔgɔbaliya misali dɔw la, dopamine hakɛ bɛ dɔgɔya, wa DSIP pepitiriw bɛ se ka dopamine hakɛ segin a yɔrɔ dɔ la. Dopamine bɛ senfagabana taamasiɲɛw ɲɛnabɔ ni a sirili ye dopamine minɛbaga suguya wɛrɛw la. DSIP pepitiriw bɛ se ka sunɔgɔ ɲɛ ni u bɛ nɔ bila dopaminerizi senkɔniw ka baara la, ka dopamine sɔrɔli, a bɔli walima a farikoloɲɛnajɛ labɛn. A bɛ se ka baara kɛ ni anzimu jɔnjɔnw ye minnu bɛ dopamine sɔrɔli la, i n’a fɔ tirosini hidroksilazi, o bɛ nɔ bila dopamine sɔrɔli hakɛ la, ka nɔ bila sunɔgɔ ni kununni balansi la.
Glutamate (Glu): Glutamate ye farikolojidɛsɛ fura fɔlɔ ye min bɛ farikoloɲɛnajɛ kɛ cɛmancɛ la. Sunɔgɔbaliya waati, glutamate hakɛ bɛ se ka Changé. Dɔnniya sɛgɛsɛgɛliw y’a jira ko DSIP pepitiriw bɛ se ka glutamate hakɛ labɛn hippocampe farikolo yɔrɔw la, ka dɔ fara glutamate hakɛ dɔgɔyali kan misali dɔw la. Glutamate bɛ senfagabana wulicogo ɲɛnabɔ a kɛtɔ ka a siri glutamate minɛbagaw la minnu bɛ wele ko ionotrope ani metabotropic. DSIP pepitiriw bɛ se ka senfagabana wulicogo balansi mara ni u bɛ glutamate minɛbaga baara ɲɛnabɔ walima ka nɔ bila glutamate bɔli ni a tali fɛɛrɛw la, o la, u bɛ nɔ ɲuman bila sunɔgɔ la. U bɛ se ka glutamate talikɛlaw ka baara sɛmɛntiya walasa ka glutamate hakɛw kɔlɔsi farikolo kɔkan, ka a hakɛ caya kojugu walima a hakɛ dɔgɔyali bali ka nɔ jugu bila sunɔgɔ la.
Melatonin (MT): Melatonin ye amine hormone ye min bɛ bɔ pineal gland fɛ min jɔyɔrɔ ka bon kosɛbɛ sunɔgɔ ni kununcogo ɲɛnabɔli la. Sunɔgɔbaliya misali dɔ la, melatonin hakɛ min bɛ hipokampus la, o dɔgɔyara kosɛbɛ, wa DSIP pepitiri sera ka dɔ fara melatonin hakɛ kan. Melatonin bɛ tilegan ni sunɔgɔcogo ɲɛnabɔ ni a sirili ye MT1 ni MT2 sɔrɔyɔrɔw la. DSIP bɛ se k’a ka ɲɛnabɔli nɔw bila sunɔgɔ la ni a bɛ nɔ bila melatonin sɔrɔli ni a bɔli la pine glande kɔnɔ, walima ni a bɛ melatonin minɛbagaw jiracogo n’u baaracogo sɛmɛntiya. A bɛ se ka anzimu jɔnjɔnw baara ɲɛnabɔ minnu bɛ melatonin sɔrɔli la, i n’a fɔ aromatase N-acetyltransferase (AANAT), o la, a bɛ nɔ bila melatonin sɔrɔli hakɛ la.
Jaa 2 FOXO4 jirali hadamadenw ka cɛya la min sɔrɔla ni immunofluorescent staining ye.
A bɛ nɔ minnu bila senfagabana selilɛriw la
PCPA ka sunɔgɔbaliya wuluw ka misali la, HE nɔgɔli y’a jira ko misali kulu sogow ye dɔ fara kosɛbɛ seliluw ni ɲɔgɔn cɛ yɔrɔw kan, selilu hakɛ dɔgɔyara, u cogoya tɛ kelen ye, ani u matirili lajɔlen don hipokampus farikolo la. O ni DSIP pepitiri furakɛli kulu min tɛ kelen ye (i n’a fɔ sunɔgɔ pepitiri faralen ɲɔgɔn kan ni pepitiri kulu P-DSIP ye min bɛ don selilɛri kɔnɔ) ye yɔrɔw jira seliluw ni ɲɔgɔn cɛ, u labɛncogo sigilen don ka ɲɛ, ani u tilatilali cogo kelen na hipokampus farikolo yɔrɔw la. O b’a jira ko DSIP pepitiri bɛ se ka sunɔgɔ ka tiɲɛniw ɲɛ ka ɲɛsin hipokampus senfagabana ma, ka u cogoya ni u jɔcogo ɲuman mara, o la, u farikolo baara kɛcogo bɛnnen bɛ sabati, ani ka sunɔgɔ labɛnni nɔgɔya. Senfagabana sigicogo ɲuman ye senfagabana taamasiɲɛw cili ni u farali jusigilan ye. DSIP pepitiri ka lakanani nɔ min bɛ senfagabana selilɛriw la, o bɛ se ka dɛmɛ ka senfagabana siraw baaracogo ɲuman segin u cogo kɔrɔ la, minnu bɛ tali kɛ sunɔgɔ labɛnni na.
DSIP pepitiriw bɛ se ka nɔ bila senfagabana ka kuran baara la. Senfagabana bɛ kunnafoniw lase u kɛtɔ ka wale sekow lawuli, wa senfagabana kuran baarakɛcogo bɛ Changé sunɔgɔ waati. DSIP pepitiriw bɛ se ka ionw siraw labɛn senfagabana selilɛriw kan, ka senfagabana wulicogo ni marifa cicogo caman Changer, o la, u bɛ nɔ bila sunɔgɔ cogoyaw la. U bɛ se ka potasiyɔmu ion sira dɔw ka baara caya, ka kɛ sababu ye ka senfagabana kɛ ka don lafiɲɛbɔyɔrɔ la ani ka sunɔgɔ daminɛ sabati.
Joli-sɔgɔsɔgɔninjɛ balili-fɛɛrɛ minnu bɛ tali kɛ ɲɔgɔn na
Joli-sɔgɔsɔgɔninjɛ (BBB) ye barika nafama ye joli ni kunsɛmɛnasumaya cɛ, o bɛ dan sigi fɛn caman ka don joli la ka don kunsɛmɛ na. DSIP pepitiliw ka farikoloɲɛnajɛ min bɛ joli-sɔgɔsɔgɔninjɛ barika la, o bɛ kɛ sababu ye ka aminopɛtidaziw kɛ. Bovine brain microvascular endothelial cells cultured (BBMEC, a blood-brain barrier model) kɔnɔ, peptidil dipeptidase A fana bɛ se ka DSIP metabolise ni dipeptide walima tripeptides hydrolyse ka tugu ɲɔgɔn na ka bɔ nin nonapeptide in carboxy terminal la. Ni pepitidili dipɛtidazi A balilanw (i n’a fɔ kapitɔpirili) ani aminopɛtidazi balilanw (i n’a fɔ besartan) farala ɲɔgɔn kan, DSIP farikoloɲɛnajɛ bɛ se ka sabati pewu BBMECw kɔnɔ, o b’a jira ko ni o anzimu ninnu ka baara kɛcogo ɲɛnabɔra, DSIP pepitiri caman bɛ se ka joli ni kunsɛmɛ sira tigɛ ka se kunsɛmɛ na walasa k’u ka sunɔgɔ labɛnni nɔw jira. Kalan dɔ y’a ɲini ka DSIP pepitiriw ni pepitiriw fara ɲɔgɔn kan minnu bɛ se ka joli ni kunsɛmɛ barika tigɛ (i n’a fɔ CBBBP) walasa ka DSIP-CBBBP pepitiriw fara ɲɔgɔn kan. Nin pepitiriw faralen ɲɔgɔn kan, olu bɛ se ka farikolojidɛsɛ furaw hakɛ labɛn ka ɲɛ, i n’a fɔ 5-HT, glutamate, dopamine ani melatonin, o bɛ na ni nɔ ɲuman ye sunɔgɔ la. Ni DSIP pepitiliw ka se ka joli ni kunsɛmɛ sira tigɛ ka ɲɛ, u ka ɲɛnabɔli nɔ bɛ se ka bonya sunɔgɔ la.
DSIP pepitiriw jɔyɔrɔ sunɔgɔcogo ɲɛnabɔli la
1. Ka dɔ fara sunɔgɔ waati bɛɛ kan
Baganw ka kɔlɔsiliw la, DSIP pepitiriw y’a jira ko u bɛ se ka dɔ fara sunɔgɔ waati bɛɛ kan baganw na, a mana kɛ cogo o cogo, a kɛra jolisira fɛ walima nugu sira fɛ. Kɔrɔbɔliw la minnu kɛra Nuwɛlika laɲɔ finmanw kan, DSIP pepitiriw pikiri jolisira fɛ, o kɛra sababu ye ka dɔ fara kosɛbɛ sunɔgɔ waati bɛɛ kan ni i y’a suma ni saline control kulu ye. Nuw tali fana nafa tun bɛ o cogo kelen na, ni Nuwɛlika laɲɔ finmanw nugu kɔnɔ kulu ye sunɔgɔ waati bɛɛ lajɛlen janya kosɛbɛ ka tɛmɛ kɔgɔjila kulu kan. O b’a jira ko DSIP pepitiri bɛ se ka baganw ka sunɔgɔ daminɛ sabati kosɛbɛ ani ka sunɔgɔ kuntaala jan mara. Sunɔgɔ waati bɛɛ lajɛlen caya nafa ka bon farikolo kɛnɛyali la ani farikolo baarakɛcogo ɲuman sabatili la, barisa o bɛ a to farikolo yɔrɔw ni farikolo yɔrɔw bɛɛ bɛ lafiɲɛ ka ɲɛ, o bɛ dɛmɛ don farikolo yɔrɔw dilancogo la, farikolo yɔrɔw labɛnni na, ani wale wɛrɛw la.
Sogo modɛli dɔ la min tun bɛ oksizɛni dɔgɔyali basigilen (HH) la, fɛɛrɛ kɛra ni DSIP pepitiri fosforilasi ye (p-DSIP). Ka kɛɲɛ ni jaabiw ye, p-DSIP ye ɲɛda lamaga teliyabali sunɔgɔ (NREM) ni ɲɛ lamaga teliyalen sunɔgɔ (REM) bonya sosow la, ka dɔ fara sunɔgɔ waati bɛɛ kan. O b’a jira ko DSIP pepitiri bɛ sunɔgɔ sabati sunɔgɔ cogoya wɛrɛw la, ka sunɔgɔcogo ɲɛ ani ka sunɔgɔcogo ɲɛ.
2. Ka sunɔgɔ waati janya dɔɔni dɔɔni
Sunɔgɔ min bɛ kɛ dɔɔni dɔɔni (SWS), n’a bɛ fɔ fana ko sunɔgɔ jugumanba, o nafa ka bon kosɛbɛ farikolo kɛnɛyali ni a labɛnni na. DSIP pepitiri bɛ sunɔgɔ waati janya dɔɔni dɔɔni baganw na kosɛbɛ. Kɔrɔbɔliw la minnu kɛra Nuwɛlika laɲɔ finmanw kan, DSIP tali jolisira fɛ ani nugu la, o kɛra sababu ye ka sunɔgɔ dɔɔni dɔɔni waati janya kosɛbɛ furakɛli kulu la ni i ye a suma ni kɔgɔjida kɔlɔsili kulu ye. Sunɔgɔ dɔɔnin dɔɔnin waati la, farikoloɲɛnajɛ bɛ dɔgɔya, wa farikoloɲɛnajɛ baara i n’a fɔ dusukun tantanni ni ninakili bɛ sumaya, o bɛ a to farikolo bɛ se ka a yɛrɛ dilan ani ka fanga mara. DSIP pepitiriw bɛ se ka sunɔgɔ waati janya dɔɔni dɔɔni, o la, u bɛ farikolo ka kɛnɛya seko bonya, ka sɛgɛn nɔgɔya, ani ka farikolo tangacogo barika bonya.
Ni an y’a lajɛ ni hakililata ye, DSIP pepitiriw bɛ se ka farikolojidɛsɛbanakisɛw hakɛ labɛn, ka dɔ fara 5-HT ni melatonin hakɛ kan, ani ka senfagabana wuli kojugu bali kunsɛmɛ na, o bɛ sunɔgɔ dɔɔni dɔɔni daminɛ ni a marali sabati. A ka lakanani nɔ minnu bɛ sɔrɔ sɔgɔsɔgɔninjɛ la, k’u jɔcogo n’u baarakɛcogo ɲuman mara, o fana bɛ kɛ sababu ye ka senfagabana sigida dɔ dilan min bɛ kɛ sababu ye ka sunɔgɔ dɔɔnin dɔɔnin kɛ.
3. Ka kɛwalew ɲɛ minnu bɛ tali kɛ sunɔgɔ la
Taamacogo kɔlɔsiliw la, i n’a fɔ foro dafalen sɛgɛsɛgɛli, elevated plus maze test, ani tail suspension test, DSIP pepitiriw ye ɲɛtaa caman jira baganw ka kɛwalew la minnu tɛ sunɔgɔ. Foro dafalen sɛgɛsɛgɛli la, misali kulu sogow y’a jira ko dɔ bɔra kosɛbɛ lamaga janya ni baara waati la, ka sɔrɔ sogo minnu furakɛra ni DSIP pepitiri ye (misali la, P-DSIP kulu) ye dɔ fara kosɛbɛ lamaga janya ni baara waati kan, o b’a jira ko DSIP pepitiri bɛ se ka sunɔgɔbaliya wuluw ka baarakɛcogo ɲɛ ani ka baara balili nɔgɔya min bɛ sɔrɔ sunɔgɔbaliya fɛ. Elevated plus maze test kɔnɔ, modeli kulu wuluw donna bolo da wulilen na siɲɛ hakɛ min na ani waati min kɛra bolo da wulilen na, o dɔgɔyara kosɛbɛ. Nka, DSIP pepitiri tali kɔfɛ, i n’a fɔ P-DSIP kulu kɔnɔ, wuluw donna bolokɔni da wulilen na siɲɛ hakɛ ani waati min bɛ kɛ bolo da wulilen na, o cayara kosɛbɛ, o b’a jira ko DSIP pepitiri bɛ se ka jɔrɔnanko ɲɔgɔnna kɛcogo ɲɛ wuluw la minnu tɛ sunɔgɔ. Kɔnɔnafili sɛgɛsɛgɛli la, misali kulu wuluw ye dɔ fara kosɛbɛ lamagabaliya waati kan ani ka dɔ bɔ kosɛbɛ kɛlɛ waati la. Nka. DSIP pepitiri bɛ se ka dusukunnataw ni kɛwalew ɲɛnabɔ minnu bɛ sɔrɔ sunɔgɔbaliya fɛ.
DSIP Peptide tali sunɔgɔko ɲɛnabɔli la
Dɔgɔtɔrɔso ɲininiw na, kɛnɛyaso kɔlɔsili misɛnnin dɔw la, DSIP pepitiri ni furakisɛw tali kɔfɛ sunɔgɔbaliya banabagatɔw la, banabagatɔ dɔw ka sunɔgɔcogo ɲɛnabɔra fo ka se hakɛ caman ma, i n’a fɔ sunɔgɔ daminɛ waati surun, sunɔgɔ juguya caya, ani sufɛla kununni dɔgɔyali. Ka fara o kan, DSIP pepitiri bɛ se ka kɛ a kelen na sunɔgɔbaliya furakɛli la walima ka fara sunɔgɔ fura wɛrɛw kan. Sɛgɛsɛgɛliw y’a jira ko ni u ni jɔrɔnanko walima degun fura dɔw farala ɲɔgɔn kan, DSIP pepitiriw bɛ jɛɲɔgɔnya nɔ jira, o bɛ banabagatɔw ka sunɔgɔcogo ni u dusukunnataw cogoya ɲɛ kosɛbɛ. Ni u ni bɛnzoyazepiniw faralen don ɲɔgɔn kan, DSIP pepitiriw bɛ se ka bɛnzoyazepiniw tata hakɛ dɔgɔya, ka kɔlɔlɔw farati dɔgɔya, ani ka furakɛli nafa bonya.
Kuncɛli
I n’a fɔ sunɔgɔ ɲɛnabɔlan dafalen, DSIP pepitiri bɛ nafa jira sunɔgɔ labɛnni fɛɛrɛw la, sunɔgɔ ɲɛnabɔli nɔw la, ani a kɛcogo fanw la.
Sosow (Sɔrɔyɔrɔw).
[1] Mu X, Qu L, Yin L, ani a ɲɔgɔnnaw. Pichia pastoris ye pepitiriw bɔ minnu bɛ joli-sɔgɔsɔgɔninjɛ balilan tigɛ ani DSIP fusion pepitiriw ka baarakɛcogo ɲuman PCPA-induite insomnia sosow ka misaliw la[J]. Danyɔrɔw furakɛli la, 2024,15. Kalanjɛ ni sɛbɛnni: kalanjɛ ni sɛbɛnni gafew
[2] Roy K, Chauhan G, Kumari P, ani mɔgɔ wɛrɛw. Pepitiri min bɛ delta sunɔgɔ fosifɔrilen don, o bɛ yɔrɔ hakilijagabɔ ni p-CREB jiracogo segin a cogo kɔrɔ la, a kɛtɔ ka sunɔgɔ jɔcogo ɲɛ ka taa a fɛ yɔrɔ janw na[J]. Ɲɛnamaya dɔnniyaw, 2018,209:282-290.DOI:10.1016/j.lfs.2018.08.026.
[3] Augustijns P. F., Ng K. Y., Williams T. M., ani a ɲɔgɔnnaw. Peptidyl dipeptidase A-catalysed metabolism of delta sleep-inducing peptide in bovine brain microvessel endothelial cells: joli kunkolo barikalan selilɛriw ladoncogo misali Biyokimiki ni biyofisiki ɲininiw kunnafonidi, 1995,210(3):987-994.DOI:10.1006/bbrc.1995.1754.
[4] Yehuda S, Carasso R L. DSIP--minɛn min bɛ sunɔgɔ daminɛcogo sɛgɛsɛgɛ: seginnkanni[J]. Duniya kɔnɔ, 1988,38(3-4):345-353.DOI:10.3109/00207458808990695.
[5] Obál F. J., Kovalzon V. M., Kalikhevich V. N., ani mɔgɔ wɛrɛw. Jateminɛ ni baarakɛcogo jɛɲɔgɔnya delta-sleep-inducing peptide (DSIP) nɔfɛkow la sosow ka sunɔgɔ la[J]. Furakɛcogo Biochimie ani Taamacogo, 1986,24(4):889-894.DOI:10.1016/0091-3057(86)90432-6.
Fɛn min bɛ sɔrɔ ɲininiw dɔrɔn kama:
